{"type":"document","data":{"id":"249bebb4-2f4a-4d77-8312-0e6f50a897f6","localeString":"nl-NL","publishDate":"2026-04-14T15:13:19.529+02:00","contentType":"onecms:editorialPage","hasMacro":false,"flexPageMetadata":{"afmBanner":false,"robotInstruction":{"noIndex":false,"noFollow":false},"description":"Het arbeidstekort neemt snel toe. Beschikt Nederland over voldoende IT’ers om alle digitale ambities te realiseren?"},"mainHeaderZone":{"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"title":"Europese duurzaamheidsrichtlijn gaat transparantie in de IT-keten afdwingen","subtitle":"De CO2 voetafdruk van IT is aanzienlijk.","body":"Op basis van de huidige groeivoorspellingen is IT verantwoordelijk voor 6 tot 14% van de mondiale emissies in 2040. Toch is IT voor veel bedrijven een “blindspot” als het gaat om verduurzamen. Europese rapportageverplichtingen voor duurzaamheid (CSRD) gaan daar verandering in brengen."},"backLink":{"textLink":{"url":"/zakelijk/sector/tmt-ict","text":"ICT-TMT"}},"date":"2022-09-01","readingTime":5,"headerNotification":{"notification":{"body":"Laatst bijgewerkt: augustus 2024","notificationType":"information","productTaxonomy":{"taxonomyType":"productTaxonomyContainer"},"personalizationTaxonomy":{"taxonomyType":"personalizationTaxonomy"}}}},"flexZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"CO2 voetafdruk van digitalisering"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Digitalisering brengt bedrijven onmiskenbaar veel goeds zoals efficiëntere processen en betere producten en diensten. De keerzijde van digitalisering is dat de verwerking en opslag van data veel energie kost. Veel bedrijven staan nog aan het begin van hun digitale transformatie. Naar verwachting zullen de datastromen en daarmee de bijbehorende energiebehoefte nog verder toenemen. </p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/df5fc640-af57-47a3-8bae-9f9e871f68db/Grafiek-1_tcm162-250958","original":"https://assets.ing.com/m/e47e11592a3a66a/original/Grafiek-1_tcm162-250958.png","extension":"png"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Bron: ING Economics Department based on Cisco<br /><br />Bedrijven die hun data nog zelf verwerken “on-premise” zullen dat terugzien in hun energiegebruik. Echter veel bedrijven zijn in de afgelopen 10 jaar steeds meer gebruik gaan maken van clouddiensten.  Denk aan Software as a Service, Platform as a Service en de private en publieke cloud. Hierbij zijn de verwerking, dataopslag en het bijbehorende energieverbruik verschoven naar andere partijen in de keten. Daarmee is ook de CO2-voetafdruk van de digitale diensten verschoven. Denk hierbij bijvoorbeeld aan een softwarebedrijf. Het hostingbedrijf op wiens servers de applicatie draait. Het datacenter waarin de servers zijn ondergebracht. Dat is overigens een zegen, want door schaalvoordelen is de opslag en verwerking van data in datacenters veel energiezuiniger dan “on-premise”.</p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"CO2 voetafdruk niet duidelijk"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Maar door de gefragmenteerde keten is de CO2 voetafdruk voor eindgebruikers uit zicht geraakt. Het is voor veel eindgebruikers een blindspot. Daardoor wordt er niet gevraagd naar de CO2 voetafdruk en leveranciers van digitale diensten voorzien veelal niet in de informatie. Ook omdat het in kaart brengen van de voetafdruk van digitale diensten samenwerking vraagt van de verschillende partijen in de keten. De softwareleverancier die zich moet vergewissen van het energieverbruik van de servers bij zijn hostingleverancier. Het datacenter moet inzicht verschaffen in het energieverbruik van de faciliteit en het aandeel ‘groene stroomverbruik’ dat wordt verbruikt. En de hardware leverancier die inzicht moet geven in het energieverbruik van de netwerkapparatuur.</p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Transparantie energieverbruik"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Jan Willem Sipman, Nomios: “Bij servers begint het te komen dat leveranciers inzicht geven in het energieverbruik van de apparatuur maar voor de meeste netwerkapparatuur is deze informatie er niet. Wij zijn nu in samenwerking met andere bedrijven en het Duitse onderzoeksinstituut EANTC gestart met een pilot om het energieverbruik van netwerkapparatuur in beeld te brengen. Zodat er ook gekozen kan worden voor de duurzaamste switch of firewall. Hier ligt voor bedrijven ook een business case, omdat het lagere energieverbruik ook de total cost of ownership verlaagt.”<br /><br />Transparantie is nodig om te kunnen sturen op duurzaamheid.  Openheid is momenteel beperkt in de IT-keten. Maar een nieuwe Europese richtlijn, de Corporate Sustainability Reporting Directive, gaat bedrijven dwingen hun milieu impact in de keten in kaart te brengen en doelen te stellen om de impact te verlagen. Dat zal de hele keten dwingen om dit inzichtelijk te maken.</p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD)"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Veel bedrijven rapporteren al over hun activiteiten op het gebied van duurzaamheid. Echter geeft ieder bedrijf daar nu zijn eigen invulling aan. Ook vindt er geen accountantscontrole plaats op de uitvoering. Daar gaat de “Corporate Sustainability Reporting Directive” verandering in brengen. Deze richtlijn gaat bedrijven voorschrijven op welke wijze ze moeten rapporteren over hun impact, vanuit zowel milieu- als sociaal perspectief. De duurzaamheidsrapportage wordt een integraal onderdeel van het jaarverslag met bijbehorende accountantscontrole.  </p><p>Relevant hierbij is:</p><p><br /> </p><ul><li>Zijn de duurzaamheidsdoelen van de onderneming in lijn met relevante wetten. Zoals de Nederlandse Klimaatwet waarin de Nederlandse CO2 doelen zijn vastgelegd: 49% minder in 2030 en 95% minder in 2050 ten opzichte van 1990.</li><li>Wat is de duurzaamheidsstrategie van de onderneming, welke meetbare KPI’s zijn er gesteld en worden deze gerealiseerd?</li><li>Wat is de impact van activiteiten in de keten? </li></ul><p><br />Grote bedrijven met 500+ werknemers moeten vanaf 2024 gaan rapporteren conform CSRD. Kleinere bedrijven die voldoen aan de CSRD-criteria (o.m. 250+ werknemers) volgen een jaar later. Het MKB (minder dan 250 werknemers) volgt naar verwachting in 2026. Het lijkt voor het MKB wellicht een ‘ver van mijn bed – show’, maar door de nadruk die er ligt op de verantwoordelijkheid in de keten krijgen ook kleinere toeleveranciers hiermee te maken. Bedrijven die moeten rapporteren onder CSRD zullen toeleveranciers gaan vragen inzicht in de impact van hun producten en diensten.</p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Digitale voetafdruk niet langer “out of scope”"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Voor het bepalen van de CO2 voetafdruk van de eigen activiteiten en in de keten, wordt vaak gebruik gemaakt van het <a href=\"https://ghgprotocol.org/\">Green House Gas protocol</a>. . Dat is internationaal de standaard om CO2-emissies te kwantificeren. Waarbij de impact in de keten vaak wordt geduid als Scope 3. Dat zijn de emissies die ontstaan bij de productie van ingekochte producten (upstream) of die ontstaan door producten, diensten of projecten die je organisatie verkoopt (downstream).<br /><br />Voor veel bedrijven zit de CO2 voetafdruk van hun digitalisering in Scope 3. Duurzaamheid speelt nu ook al vaker een rol bij de inkoop van digitale producten en diensten, maar vaak op een holistisch niveau. Wat doet het hele bedrijf aan duurzaamheid en niet zo zeer toegespitst op de CO2-voetafdruk van een product of dienst.</p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Wat doen de marktleiders"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>De grote publieke cloudproviders, AWS, Microsoft en Google spelen hier al op in. Alle drie geven sinds kort klanten inzicht in de CO2 footprint van hun cloudgebruik alsmede tools om de footprint te verkleinen. Alle drie hebben de ambitie om in 2030 volledig op duurzame energie te draaien.</p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Terugleveren van restwarmte"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Echter, ook duurzame energie is schaars. Het meest duurzame is het gebruik van energie te verminderen door restwarmte opnieuw te gebruiken. Leafcloud is een cloudprovider en zet haar servers neer op plekken waar continue warmte nodig is; appartementencomplexen, verzorgingstehuizen, hotels, zwembaden. Door de servers te plaatsen in deze bestaande locaties fungeert het verwarmingssysteem van het pand als koelsysteem. Door de restwarmte van de servers te gebruiken voor het verwarmen van de tapwaterinstallatie wordt veel energie bespaard. Zelf gebruikt Leafcloud groene stroom voor de servers.  Thatcher Peskens, medeoprichter en commercieel directeur van Leafcloud: “Ook wij merken sinds ruim een jaar dat steeds meer bedrijven zich bewust worden van hun digitale footprint en daarom op zoek zijn naar groenere alternatieven”.</p><p><br />Deze initiatieven gaan ook andere bedrijven in de sector dwingen om transparant te worden en verder te verduurzamen. Ook andere IT-bedrijven zullen steeds vaker vragen krijgen over de milieu impact van hun producten en diensten. Aangezien steeds meer bedrijven een “net-zero strategie” nastreven, zijnde nul CO2-emissies.</p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Tips voor ondernemers"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<ol><li>Bereid je voor op vragen van leveranciers en klanten over de impact van je producten en diensten. Zo kan je grote klanten en leveranciers vragen welke duurzaamheidsthema’s voor hen het meest van belang zijn en welke informatie ze op termijn van jou nodig hebben om te kunnen rapporteren. </li><li>Op termijn moet ieder bedrijf rapporteren onder CSRD. Begin nu met de voorbereiding. Formuleer ambitieuze maar realistische doelen. Bedenk hoe je je voortgang gaat meten. Zodat je over de benodigde data beschikt om je voortgang te onderbouwen.   </li><li>Verduurzaming realiseer je lastig alleen. Zoek daarom samenwerking op binnen jouw branchevereniging en in de keten. </li><li>Kijk naar de mogelijkheden die er zijn om te compenseren.</li><li>Koop zo duurzaam mogelijk in.</li></ol>"}},{"componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Kennis over de economie"},"textLinks":[{"url":"/zakelijk/economie","text":"Onze economie"},{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors","text":"Jouw sector"}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Hoe beoordeel je deze sector thema update?","intro":"Ik stel het op prijs als je de survey wilt invullen (één multiple choice vraag). Deel je feedback.","link":{"url":"https://feedback.ing.com/feedback?name=enquete_business_monthly_sector_update&sector=tmt-ict"}},{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Benieuwd naar duurzaamheid in andere sectoren?","intro":"Andere sectoren.","link":{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors/sector-thema-updates-duurzaamheid"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Samantha Reilly","intro":"Sector Banker TMT-ICT","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/666e04b7-73f1-4869-97a6-35014db15ef6/Samantha-Reilly_tcm162-195045","type":"image","width":437,"altTextNL":"Samantha Reilly","original":"https://assets.ing.com/m/39dad9a62579a19e/original/Samantha-Reilly_tcm162-195045.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/tmt-ict/samantha-reilly"}}]}]},"legalZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","title":"ING & Duurzaamheid","richBody":{"value":"<p>De samenleving is in transitie naar een economie met weinig CO2-uitstoot. Dat geldt zowel voor onze klanten als voor ING. We financieren veel duurzame activiteiten, maar we financieren er nog altijd meer die dat niet zijn. Bekijk de vooruitgang die we boeken op <a href=\"https://www.ing.com/Sustainability/Climate-action/Our-climate-approach.htm\">ing.com/climate</a>.</p>"}}]}}}