In deze publicatie:
"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Zakelijke dienstverlening"},{"alignedImage":{"position":"bottom","extension":"svg","original":"https://assets.ing.com/asset/17ce606a-a51f-431e-a1f9-fb1a9ee77cf5/ZDV-aug26-figuur1.svg","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/17ce606a-a51f-431e-a1f9-fb1a9ee77cf5/ZDV-aug26-figuur1"},"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"Stabiele groei in vraag naar zakelijke diensten
Na een periode van terughoudendheid groeit het volume in de zakelijke dienstverlening, waaronder adviesbureaus, accountants, schoonmaak- en uitzendbedrijven, in 2026 naar verwachting met 1,5%. Aanhoudende geopolitieke en economische onzekerheid leidt ertoe dat bedrijven ook dit jaar investeringen, marketinguitgaven en strategische verandertrajecten nog regelmatig uitstellen, wat de vraag naar zakelijke diensten beperkt. Voor 2027 wordt met 2% een iets hogere groei verwacht in de sector. Vooralsnog gaan we ervan uit dat de economie de komende tijd een gematigd groeipad volgt, wat het vertrouwen van bedrijven versterkt en investeringen stimuleert. Bovendien neemt de noodzaak om te investeren in groei, innovatie en concurrentiekracht op termijn onvermijdelijk toe. De zakelijke dienstverlening profiteert hiervan.
Minder vraag door onzekerheid, concurrentie en regelgeving
De terughoudendheid van bedrijven in hun vraag naar zakelijke diensten treft vooral consultants, reclamebureaus en uitzendbureaus. Zij ervaren halverwege 2026 nog altijd minder vraag naar hun diensten. Dat komt deels door de huidige economische omstandigheden (conjuncturele factoren). Bedrijven stellen investeringen uit door aanhoudende economische onzekerheid, waardoor de vraag naar adviesdiensten afneemt. Ook de reclamebranche ondervindt hier last van omdat organisaties voorzichtig blijven met hun marketinguitgaven.
Daarnaast spelen structurele ontwikkelingen een rol. Reclamebureaus hebben te maken met toenemende concurrentie van grote technologiebedrijven zoals Google, Meta en Amazon, waar de afgelopen jaren een steeds groter deel van de advertentiebudgetten naartoe is verschoven. In de flexbranche komt daar nog bij dat de vraag naar uitzendkrachten al langere tijd onder druk staat. De strengere regels rond flexwerk dragen hieraan bij, omdat die de inzet van flexibele arbeid duurder en minder flexibel maken.
Personeelstekort zet rem op groei
De structureel krappe arbeidsmarkt blijft een uitdaging voor veel zakelijke dienstverleners. Halverwege 2026 kampte bijna de helft van de zakelijke dienstverleners met een tekort aan personeel. Vooral arbeidsintensieve sectoren, zoals schoonmaak en beveiliging, hebben nog altijd grote moeite om voldoende medewerkers te vinden. Ook in de flexbranche en bij accountants- en advocatenkantoren blijft personeelsschaarste een hardnekkig knelpunt. Het zet bij veel bedrijven een rem op de groei, omdat er steeds vaker onvoldoende capaciteit is om aan de vraag te kunnen voldoen. Dit maakt bedrijven selectiever in het aannemen van nieuwe klanten en opdrachten.
Hogere tarieven door stijgende loonkosten
De structureel krappe arbeidsmarkt, in combinatie met stijgende minimumlonen en hogere (cao)-lonen, heeft de kostenbasis van zakelijke dienstverleners de afgelopen jaren aanzienlijk verhoogd. Sinds 2023 vertaalt dit zich in aanzienlijke tariefstijgingen bij veel zakelijke dienstverleners. Vooral specialistische zakelijke dienstverleners, zoals advocaten, accountants en notarissen kunnen hun hogere loonkosten vrijwel volledig doorberekenen, zonder noemenswaardig marktaandeel te verliezen. Naar verwachting stijgen de tarieven in de zakelijke dienstverlening dit jaar voor het vierde jaar op rij met ten minste 4%.
Nieuwe regelgeving maakt uitzendkrachten duurder
De sterkste tariefstijging binnen de zakelijke dienstverlening vond in het eerste kwartaal 2026 in de flexbranche plaats, waar de tarieven met 8,5% opliepen. Een belangrijke oorzaak is de nieuwe cao voor uitzendkrachten, die begin dit jaar van kracht werd. Deze geeft uitzendkrachten recht op gelijkwaardige arbeidsvoorwaarden als vaste werknemers bij het bedrijf waar ze worden geplaatst. Hierdoor worden flexwerkers fors duurder voor inlenende bedrijven. Ook in de schoonmaak- en beveiligingsbranche werden in het eerste kwartaal stevige tariefverhogingen doorgevoerd, vooral als gevolg van stijgende loonkosten. Dit geldt ook voor de juridische en administratieve dienstverlening. Alleen bij reclamebureaus en consultants was sprake van een beperkte tariefverhoging in het eerste kwartaal. De relatief zwakke vraag naar hun diensten laat minder ruimte voor prijsverhogingen dan in branches waar de marktvraag robuuster is.
Investeren in technologie is strategische noodzaak voor verdere groei
Om in een structureel krappe arbeidsmarkt te kunnen blijven groeien, ontkomen zakelijke dienstverleners er niet aan hun productiviteit verder te verhogen. Technologie speelt daarbij een sleutelrol. Investeringen in automatisering en AI zijn niet langer een keuze, maar een strategische voorwaarde voor groei. Vooral specialistische zakelijke dienstverleners, zoals advocaten, accountants en notarissen, zetten hier volop op in. Door routinematige werkzaamheden verder te automatiseren en AI breder toe te passen, kunnen zij personeelstekorten deels opvangen en medewerkers inzetten op werkzaamheden met een hogere toegevoegde waarde.
Technologie belangrijke concurrentiefactor
Niet alle branches binnen de zakelijke dienstverlening profiteren in dezelfde mate van technologische ontwikkelingen. In arbeidsintensieve sectoren zoals beveiliging blijft het lastiger om werkzaamheden te automatiseren of door AI te laten ondersteunen. Daardoor zijn de personeelstekorten in deze sector minder makkelijk op te lossen. Het vermogen om technologie effectief in te zetten wordt daarmee steeds meer een onderscheidende factor binnen de zakelijke dienstverlening.
Stabiele volumegroei in 2026
Voor 2026 verwacht ING Research een groei van 2% in het aantal gefactureerde uren binnen de accountancy, wat nagenoeg gelijk is aan de groei van vorig jaar (+1,8%). Deze groei wordt vooral gedragen door de auditpraktijk, waar de vraag dankzij wettelijke controleverplichtingen relatief stabiel blijft en minder gevoelig is voor economische schommelingen. In de adviespraktijk blijft de volumegroei daarentegen achter. Aanhoudende geopolitieke onzekerheid en een terughoudend investeringsklimaat zorgen ervoor dat veel bedrijven strategische projecten en verandertrajecten uitstellen. Hierdoor blijft de vraag naar adviesdiensten voorlopig gematigd. Voor 2027 wordt een lichte groeiversnelling verwacht (+2,5%). De behoefte aan advies en begeleiding bij transformaties, digitalisering en duurzaamheid zal toenemen, omdat de economie naar verwachting een matig groeipad volgt. Dit draagt bij aan het vertrouwen van bedrijven.
Groei verwachting omlaag door vereenvoudiging CSRD
Door de afzwakking van de Europese richtlijn, de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD), eind 2025 valt ongeveer 80% van de Europese bedrijven niet langer meer onder deze verplichting. Initieel was de verwachting dat de nieuwe richtlijn de vraag naar duurzaamheidsrapportages en controlewerkzaamheden door accountants substantieel zou verhogen. Maar door de afzwakking blijft een groot deel van deze extra vraag nu toch uit.
Veranderingen in de vraag vergroten onzekerheid
Relatief veel accountantskantoren gaven recent aan dat ze naast de beschikbaarheid van personeel, vooral meer onzekerheid ervaren als gevolg van een veranderende vraag naar hun dienstverlening. Het ligt voor de hand om dit in verband te brengen met de vereenvoudiging van de CSRD. Afgelopen jaren hebben veel accountantskantoren namelijk fors geïnvesteerd in gespecialiseerde capaciteit om aan de verwachte CSRD-vraag te kunnen voldoen. De beleidswijziging dwingt veel kantoren nu tot een herijking van hun groeistrategie. De aandacht verschuift naar andere adviesgebieden met groeipotentieel, zoals cybersecurity, risicomanagement, AI-toepassingen, datagedreven dienstverlening en ondersteuning bij fusies en overnames.
Hogere tarieven door complexiteit binnen de sector
In 2025 stegen de tarieven voor accountantsdiensten gemiddeld met 4,8%, waarbij de grootste prijsstijging zichtbaar was bij boekhoudkundige diensten (+ 5,6%). De tarieven voor financiële audits namen met 4,1% toe en adviesdiensten werden gemiddeld 3,8% duurder. Deze ontwikkeling weerspiegelt niet alleen de hogere kostenbasis van accountantskantoren, maar ook de toenemende complexiteit van het vak. Strengere wet- en regelgeving leiden tot intensievere controles, meer specialistische expertise en een grotere inzet van capaciteit. Daarnaast zijn de hogere tarieven compensatie voor de oplopende personeelskosten als gevolg van een aanhoudend krappe arbeidsmarkt, ondanks dat er personeel vrijkomt van CSRD.
Tarieven stijgen in 2026 voor vijfde jaar op rij met ten minste 4%
De tarieven voor accountantsdiensten zullen naar verwachting dit jaar opnieuw met minimaal 4% stijgen. Accountantskantoren beschikken daarbij over een relatief sterke prijszettingsmacht, aangezien het aanbod de vraag moeilijk kan bijbenen. Structurele personeelstekorten, oplopende kwaliteitseisen en wettelijke controlewerkzaamheden zorgen voor een gegarandeerde vraag. Tariefverhogingen lijken daarmee niet langer een tijdelijke reactie op kostenstijgingen, maar worden steeds meer een structurele pijler onder de omzet- en winstontwikkeling van de sector.
Schaarste aan talent blijft grote uitdaging voor de sector
Net als andere zakelijke dienstverleners kampte halverwege 2026 nog altijd de helft van de accountants- en advocatenkantoren met een tekort aan personeel. Dit remt de groei bij accountantskantoren. Er is meer dan genoeg werk, maar onvoldoende capaciteit om aan alle vraag te kunnen voldoen. Hierdoor worden accountantskantoren steeds selectiever in het aannemen van nieuwe klanten en opdrachten. De focus verschuift daarbij naar werkzaamheden met een hogere toegevoegde waarde, grotere complexiteit en een beter rendement. Deze ontwikkeling versnelt de transitie van volume- naar waardegedreven groei binnen de sector.
AI wordt motor achter productiviteitsgroei
Om in een structureel krappe arbeidsmarkt te kunnen blijven groeien, ontkomen accountants er niet aan hun productiviteit verder te verhogen. Deze urgentie wordt inmiddels breed gevoeld in de sector: twee derde van de accountants- en advocatenkantoren geeft aan te investeren in automatisering om de productiviteit te verhogen. Vooral kunstmatige intelligentie (AI) biedt daarbij grote kansen. Naarmate de technologie zich verder ontwikkelt, kan een groeiend deel van de routinematige werkzaamheden worden geautomatiseerd, van documentanalyse en dossiercontroles tot rapportages en ondersteunende auditprocessen. Hierdoor ontstaat meer ruimte voor werkzaamheden met een hogere toegevoegde waarde, zoals advies, risicobeheersing en strategische begeleiding van klanten. Voor accountantskantoren wordt AI daarmee niet alleen een middel om efficiënter te werken, maar ook een belangrijke motor voor toekomstige groei.
Traditionele verdienmodel onder druk door opmars van AI
De opmars van AI verandert de accountancy fundamenteel. Steeds meer routinematige werkzaamheden worden geautomatiseerd, waardoor de toegevoegde waarde van accountants verschuift van compliance en rapportage naar specialistische expertise, datagedreven inzichten en strategische advisering. Daarnaast komt het traditionele verdienmodel van uurtje-factuurtje onder druk te staan, omdat voor standaardwerkzaamheden minder uren nodig zijn.
De strategische uitdaging voor accountantsorganisaties ligt niet zozeer in het succesvol toepassen van AI, maar veel meer in het tijdig aanpassen van de organisatie, dienstverlening en het verdienmodel aan de nieuwe realiteit die AI creëert. Kantoren die deze transitie weten te maken en AI succesvol combineren met hoogwaardige adviesdiensten kunnen hun concurrentiepositie versterken en nieuwe groeikansen creëren. Voor organisaties die achterblijven, dreigt juist een verlies aan onderscheidend vermogen, winstgevendheid en concurrentiekracht.
Deze publicatie is opgesteld door de 'Economic and Financial Analysis Division' van ING Bank N.V. ("ING") en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook voor welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van de ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerplein 888, 1102 MG te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de kamer van koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. Voor nadere informatie omtrent ING policy zie https://research.ing.com/.
"},"title":"Disclaimer"}],"componentType":"accordion"}]},"hasMacro":false,"id":"f6d0bcc1-9e77-4ac4-b103-f847fb1539c5","localeString":"nl-NL","mainHeaderZone":{"authorInfo":{"authorName":"Katinka Jongkind","image":{"altTextNL":"Katinka Jongkind","extension":"png","original":"https://assets.ing.com/m/520422689ca485ac/original/Katinka-Jongkind.png","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/f20eeb9e-ed28-4d21-b0e6-49c5cbace639/Katinka-Jongkind","type":"image","width":656},"jobTitle":"Econoom Services, Retail & Leisure"},"backLink":{"textLink":{"text":"Services","url":"/zakelijk/sector/services"}},"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"subtitle":"AI zet traditioneel verdienmodel accountants onder druk","title":"Stabiele groei in vraag naar zakelijke diensten in 2026"},"date":"2026-08-20","readingTime":6},"publishDate":"2026-08-20T05:00:00.375+02:00"}}