{"type":"document","data":{"id":"5bca8edd-21ee-4db4-a902-07aa1f0ad434","localeString":"nl-NL","publishDate":"2026-03-31T16:22:32.562+02:00","contentType":"onecms:productPage","hasMacro":false,"flexPageMetadata":{"afmBanner":false,"robotInstruction":{"noIndex":false,"noFollow":false},"description":"Eigenaren en andere professionals in het vastgoed richten hun pijlen steeds vaker op het toevoegen van duurzame sociale waarde."},"mainHeaderZone":{"componentType":"productHeader","coreHeader":{"body":"Sector thema update Real Estate","headerImage":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/73ec87b5-1218-4f5d-bb90-65b7f794cc5e/header-real-estate-ESG","type":"image","width":800,"original":"https://assets.ing.com/m/4f92e2cc654a5f44/original/header-real-estate-ESG.jpg","extension":"jpg"},"title":"Sociale impact door vastgoedondernemingen","subtitle":"Steeds meer aandacht voor de mens"},"backLink":{"textLink":{"url":"/zakelijk/sector/real-estate","text":"Real Estate"}}},"flexZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span>Gebouwen worden gemaakt voor en door mensen. Hoe we vastgoed ontwerpen, bouwen, beheren en gebruiken, heeft invloed op het welzijn van mensen. Daar wordt de vastgoedsector zich meer bewust van. Eigenaren en andere professionals in het vastgoed richten hun pijlen steeds vaker op het toevoegen van duurzame sociale waarde.</span></p><p>Wat verstaan we onder sociale duurzaamheid? ‘Social impact’ draait om het welzijn van mensen. En die mensen houden op diverse manieren verband met de organisatie. In het plaatje hieronder zie je welke vier manieren onderscheiden worden.</p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/646079e4-22fd-4760-93e8-bba24181f14d/24013_Infographic_ESG_v2_01","original":"https://assets.ing.com/m/5ff6445a214856e/original/24013_Infographic_ESG_v2_01.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Diversiteit: sociaal voor eigen werknemers"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Een divers team van medewerkers heeft voordelen. Zo wijzen meerdere onderzoeken er op dat diverse teams leiden tot betere resultaten. Diversiteit kan zich uiten op meerdere punten zoals verschillen in gender, religie en seksuele voorkeur. Maar ook in karakter, leeftijd en andere eigenschappen. Het meten van diversiteit is lastig; uit privacyoverwegingen mogen zaken als etniciteit en religie niet in de personeelsdossiers vastgelegd worden. Daarom rapporteren bedrijven vooral de man-vrouwverhouding als het gaat om diversiteit</p><p>In dit kader is het diversiteitsquotum relevant. Dit is de wet die bepaalt dat in de Raad van Commissarissen van beursgenoteerde bedrijven minstens 1/3 deel vrouw moet zijn. Een snelle blik op de laatst gedeponeerde jaarverslagen van beursgenoteerde vastgoedondernemingen in Nederland bewijst dat deze ondernemingen aan de wetgeving voldoen.</p><p><small class=\"footnote\">Bron: laatst gedeponeerde jaarrekening, bewerking ING Sector Banking</small></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/d928433e-578e-4453-b9c4-b665a80042df/real-estate-percentage-vrouwen-in-rvc","original":"https://assets.ing.com/m/688274fc8d6d69b4/original/real-estate-percentage-vrouwen-in-rvc.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"In gesprek met Altera Vastgoed"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>ESG komt steeds hoger op de agenda en in de organisatie bij vastgoedondernemingen. Bij Altera Vastgoed zijn de strategische en beleidsmatige ESG-activiteiten samengevoegd. Zo is Rudy Verstappen benoemd tot Team Lead ESG en maakt daarmee deel uit van het managementteam van Altera. Samen met Janneke Pruijsen (Manager ESG) geeft Rudy vorm aan het duurzaamheidsbeleid bij de institutionele vastgoedbelegger.</p><p>Tijd voor een gesprek over hoe zij sociale impact maken met hun vastgoedbeleggingen.</p><p><strong>Duurzaamheid gestimuleerd door ING</strong><br />Het gesprek begint met een compliment aan ING. De (rente)condities van de rekening-courantfaciliteit waarvan Altera gebruikmaakt, zijn gekoppeld aan duurzame prestatie-indicatoren. Dat zijn nu nog vooral indicatoren op de “E”; namelijk het percentage A-labels in de portefeuille.  </p><p><strong>Eigen medewerkers</strong><br />&quot;We hebben een beleid op diversiteit, inclusie en gelijkheid”, vertelt Rudy. “We merken dat vanuit <a href=\"https://www.gresb.com/nl-en/\">GRESB</a>, de INREV (Europese vereniging voor niet-beursgenoteerde vastgoedondernemingen -red.-) en onze aandeelhouders hier steeds meer aandacht voor komt. Telkens proberen we ons beleid weer een stapje verder te brengen. En we doen het best goed: 1/3 van onze medewerkers is vrouw en van de drie leden van de RvC zijn er twee vrouw.”</p>"}},{"componentType":"testimonial","testimonialList":[{"authorInfo":{"authorName":"Rudy Verstappen","jobTitle":"Altera Vastgoed, Team Lead ESG","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/d91f4db7-2191-479a-a878-265915b92f1c/real-estate-rudy-verstappen","type":"image","width":511,"altTextNL":"Rudy Verstappen","original":"https://assets.ing.com/m/6a72ca0c96232771/original/real-estate-rudy-verstappen.jpg","extension":"jpg"}},"testimonialText":{"body":"In de vastgoedwereld is men nog niet zo gewend aan het omgaan met sociale impact, maar stapje-voor-stapje wordt het steeds gebruikelijker."}}]},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Rudy vervolgt: “De diversiteitsdiscussie moet ook gaan over andere verschillen tussen mensen dan alleen man-vrouw. Hoe kun je nu zorgen dat onze medewerkers een weerspiegeling zijn van onze beleggers, de huurders en de maatschappij?”. Binnen Altera wordt het personeelsbestand steeds diverser. Dat komt omdat het managementteam geleerd heeft over het bestaan van een onbewust vooroordeel. Iemand met de <a href=\"https://7vinkjes.nl/\">7vinkjes</a> is niet per definitie geschikter voor de rol dan iemand zonder deze vinkjes.</p><p><strong>Directe stakeholders</strong><br />&quot;Voor onze directe stakeholders hebben we een mensenrechtenbeleid opgesteld”, zegt Janneke. “We hebben voor het eerst een scan gemaakt om het risico op schending van mensenrechten bij onze directe stakeholders te bepalen. Dat zijn bijvoorbeeld aandeelhouders, huurders, leveranciers, zoals schoonmakers en aannemers. De mensenrechten zijn verdeeld in elf items zoals verbod op kinderarbeid en recht op privacy. Gelukkig kwamen er geen grote risico’s uit. Deze risicoscan herhalen we jaarlijks.” Rudy vult aan: “Het mensenrechtenbeleid is de minimale basis waarop wij zaken willen doen. Daarnaast kunnen we positief sociaal bijdragen met onze activiteiten, maar we willen eerst zeker weten dat mensenrechten niet geschaad worden.”</p><p>Het Human Rights-beleid van Altera is openbaar en bereikbaar via  <a href=\"https://www.alteravastgoed.nl/beleggingen/duurzaamheid/\">Human Rights Policy Altera Vastgoed</a></p>"}},{"componentType":"testimonial","testimonialList":[{"authorInfo":{"authorName":"Janneke Pruijsen","jobTitle":"Altera Vastgoed, Manager ESG","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/e53f2dc0-a7ff-4c1c-81aa-9fba564142cc/real-estate-janneke-pruijsen","type":"image","width":690,"altTextNL":"Janneke Pruijsen","original":"https://assets.ing.com/m/7ffb680885062864/original/real-estate-janneke-pruijsen.jpg","extension":"jpg"}},"testimonialText":{"body":"Met ons mensenrechtenbeleid brengen we dit onderwerp meer onder de aandacht in de vastgoedsector."}}]},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><strong>Klanten en eindgebruikers</strong><br />Anders dan bij klimaatgerelateerde acties is het maken van sociale impact op huurders sterk afhankelijk van de situatie. Rudy: “De binnen- en daktuinen van een project in Rotterdam bijvoorbeeld waren opengesteld voor alle Rotterdammers. In de praktijk gaf dit te veel overlast voor bewoners en omwonenden waardoor we de tuinen weer moesten afsluiten.”  </p><p>Soms heeft vastgoed ook onbedoeld een positief sociaal effect. “We merkten dat sommige mensen drie keer per dag in onze wijkwinkelcentra kwamen, om niet alleen te zijn. Die samenkomst stimuleren we nu juist, door daar een toilet te realiseren en een bankje te plaatsen”, aldus Rudy.</p><p>De meetbaarheid van sociale invloed door vastgoed is lastig. Hoe meet je een thuisgevoel of het tegengaan van eenzaamheid? Janneke: “Sommige zaken blijven meer kwalitatief, hoewel het aantal AED’s natuurlijk wel makkelijk te turven is.” Rudy vervolgt: “In overleg met De Hartstichting zorgen wij nu in gebieden waar wij vastgoed bezitten voor de juiste hoeveelheid AED’s om wittevlekken te voorkomen en er zoveel mogelijk voor te zorgen dat er binnen zes minuten een AED beschikbaar is.”</p><p><strong>Relatie tussen “E” en “S”</strong><br />Rudy: “Wij gaan met onze huurders in gesprek over hoe zij hun energielasten kunnen verlagen. Dat heeft een positieve impact op het milieu, maar ook een sociale impact want de rekening wordt lager.” Daar is dus een positief verband. Janneke: “Ja, maar een drempel om overstromingsgevaar te verminderen is niet rolstoeltoegankelijk. Daar is een negatief verband.” Dit voorbeeld illustreert dat ‘het juiste doen’ niet altijd even eenduidig is. Maar, zegt Rudy, “Groen is altijd goed. Goed voor milieu en goed voor de mens.”</p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Wat vindt de Sector Banker?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p>Vastgoed leent zich uitstekend om sociale impact te maken. Mijn verwachting is dat gebouwen die het beter doen op sociale aspecten meer in trek zullen zijn en een hogere waarde gaan kennen. De ‘S’ zal min of meer dezelfde ontwikkeling volgen als de ‘E’, hoewel sociale aspecten meer situationeel zijn en niet altijd even makkelijk kwantitatief te meten. Zaken als bereikbaarheid, luchtkwaliteit in het gebouw en de aanwezigheid van horeca zijn wel te meten en die zien we dan ook steeds meer terug in het taxatierapport.</p>"}},{"componentType":"testimonial","testimonialList":[{"authorInfo":{"authorName":"Sophie Kraaijeveld","jobTitle":"ING Sector Banker Real Estate","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/1b48a681-0085-47fa-9777-cf29638456b2/Sophie-Kraaijeveld","type":"image","width":437,"altTextNL":"Sophie Kraaijeveld","original":"https://assets.ing.com/m/7ca54ff747a4acae/original/Sophie-Kraaijeveld.jpg","extension":"jpg"}},"testimonialText":{"body":"Gebouwen zijn er voor mensen.  Als de eigenaar zich dat realiseert en zich inspant voor een prettige sociale omgeving dan voegt dit positieve waarde toe aan het gebouw."}}]},{"componentType":"sectionTitle","title":"Tips voor ondernemers"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<ul><li>Kijk eens naar de sociale waarde van jouw vastgoedonderneming langs de vier pijlers van de “S” in ESG. Waarschijnlijk maakt jouw organisatie al sociale impact. Wees je daar bewust van;</li><li>Ga het gesprek aan met medewerkers, leveranciers, huurders en andere belanghebbenden. Waar kun je sociale waarde toevoegen?</li><li>Begin klein en houd het heel concreet;</li><li>Meer over sociaal vastgoed: beluister de <a href=\"https://www.ing.nl/zakelijk/sector/real-estate/podcasts-real-estate\">podcast met Bouwinvest over het Dutch Social Impact fonds.</a></li></ul>"}},{"componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Meer sectorinformatie?"},"textLinks":[{"url":"/zakelijk/sector/real-estate","text":"Bekijk jouw sector"},{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors","text":"Bekijk andere sectoren"}]},{"componentType":"feature","featureName":"survey-starter?surveyName=enquete_business_monthly_sector_update&sector=real-estate&autoStart=45&withCard=true"}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Wat gebeurt er in de sector van je klanten en toeleveranciers?","intro":"Lees hier de sector thema updates van de andere sectoren.","link":{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors/sector-thema-updates-de-s-van-esg"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Ellen Maes","intro":"Sector Banker Real Estate","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/158080d3-65aa-45c0-8bb6-c0000f7d975a/Ellen-Maes-ING-Sector-Banking","type":"image","width":800,"altTextNL":"Ellen Maes","original":"https://assets.ing.com/asset/158080d3-65aa-45c0-8bb6-c0000f7d975a/Ellen-Maes-ING-Sector-Banking.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/real-estate/ellen-maes"}}]}]}}}