Technologische industrie stabiliseert, grote verschillen tussen deelsectoren
De productie van de technologische industrie – producenten van metaalproducten, apparaten, machines, transportmiddelen en onderdelen – kromp in 2024 ruim 2%. Na het stoppen van de Nedcar-productie en de malaise bij Duitse autobouwers, hebben ook vrachtwagenfabrikanten de marktomstandigheden zien verslechteren. De hardnekkig hoge inflatie en de daardoor hogere rentes hebben eerst de particuliere consumptie en vervolgens de bedrijfsinvesteringen onder druk gezet. Ook andere eindproducenten en toeleveranciers van metaal- en kunststofproducten hebben de gevolgen daarvan ondervonden. De marktomstandigheden en het potentieel verschillen echter sterk tussen deelsectoren. Door de structurele groei van digitale toepassingen en investeringen in de energietransitie houden vooral producenten van elektrische en elektronische apparaten en componenten – zoals chipmachines, batterijen, turbines, kabels en datacenter-apparatuur – de productie nog redelijk goed op peil.
Afgezwakte vraag door beperkte bedrijfsinvesteringen
De technologische industrie is bij uitstek een groeibranche binnen de industriesector. De toenemende vraag naar producten die nodig zijn voor verdere elektrificatie en digitalisering en de opkomst van AI zorgen voor een toenemende chipvraag. Ook de hogere overheidsuitgaven aan defensie zorgen voor structurele vraaggroei, bijvoorbeeld naar radars van Thales, fregatten van Damen Naval en onderzeeër-onderdelen van IHC. De technologische industrie als geheel heeft voorlopig echter nog last van de wijdverbreide overcapaciteit bij afnemers. Samen met de onzekerheid rond de Amerikaanse invoerheffingen zorgt dit voor sterke druk op de bedrijfsinvesteringen, wat zich direct in minder orders vertaald in deze deelsector. Machinefabrikanten hebben last van een afgezwakte vraag door de beperkte bedrijfsinvesteringen en structureel toenemende concurrentiedruk vanuit China. In de eerste helft van het jaar is met name het aanbod en daardoor de prijsdruk vanuit China alleen maar toegenomen. Exportstromen naar de VS zijn in grote getale verlegd naar Europa. In de tweede helft van het jaar valt enige verbetering te verwachten nu de handelsdeals van de VS voor enige rust en tempering van tarieven zorgen.
Divers beeld op halfgeleidermarkt, elektrificatie en digitalisering stimuleren technologievraag
Hoewel de mondiale halfgeleidermarkt in totaliteit alweer enige tijd aantrekt, zijn er grote verschillen tussen de diverse segmenten. Geavanceerde chips voor AI-toepassingen zijn veelgevraagd. De binnenlandse chipproductie is met NXP en Nexperia echter voor een belangrijk deel afhankelijk van de vraag van autofabrikanten en andere industriële afnemers, bij wie de verkopen en daardoor ook de inkopen nog tegenvallen. Wel verwachten we dit jaar een hernieuwde productiegroei van elektrische auto’s in Europa en die bevatten beduidend meer chips dan brandstofauto’s. De vraag naar chipmachines lijkt geleidelijk verder aan te trekken onder aanvoering van succesvolle marktleiders als TSMC die nieuwe plannen hebben om de productie van de meest geavanceerde chips voor bijvoorbeeld NVDIA op te schalen. Technologische groei is dit jaar ook te vinden bij fabrikanten van allerhande elektrische en elektronische apparatuur en onderdelen die nodig zijn om bedrijven te helpen digitaliseren en verduurzamen, zoals het elektrificeren van productieprocessen. Ook al gaat dat door de alom aanwezige netcongestie niet zonder horten of stoten.
Aantrekkende bouw positief voor metaal en kunststof
Toeleveranciers van metaal- en kunststofproducten profiteren van een aantrekkende vraag uit de bouw. Ook hogere defensie-uitgaven ondersteunen de groei dit jaar. Aan de andere kant blijven vooral metaalbewerkers last houden van een zwakke vraag uit de auto- en machine-industrie. Door de lastige internationale concurrentiepositie zijn orderboeken nog niet goed gevuld. Pas als er meer duidelijkheid en rust komt aan het tarievenfront en het vertrouwen toeneemt, zal de orderstroom naar verwachting echt groeien. Omdat de internationale economie dit jaar maar beperkt aantrekt, zal de verbetering heel geleidelijk plaatsvinden.
De voor kunststofverwerkers belangrijke voedselverpakkingsmarkt kent een stabiele vraag. Maar het kunststof-productpallet is zeer breed. De meeste producenten blijven last houden van vraag- en margedruk. Grote internationale concurrentie als gevolg van de relatief hoge energie- en grondstofprijzen in Nederland en verschillen in subsidies en regelgeving tussen landen versterken dit. Zo zijn er in korte tijd zeven Nederlandse plasticrecyclers failliet gegaan. De tegemoetkoming van de overheid komt daarom als geroepen. De komende drie jaar is de Indirecte Kostencompensatie (IKC) voor grootverbruikers van elektriciteit weer in werking gesteld. Ook wordt de plasticheffing aangepast en werkt het demissionaire kabinet aan een verlaging van de in Nederland relatief hoge netkosten.
"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/535826c0-cdb1-43da-afee-083fa93e18e3/Outlook-Technologische-Industrie-JUL-2025-Fig-3-orderpos-en-verw-bedrvgh","original":"https://assets.ing.com/m/7fc5145507808ca7/original/Outlook-Technologische-Industrie-JUL-2025-Fig-3-orderpos-en-verw-bedrvgh.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"Automotive-industrie: tegenvallers en uitdagingen, maar op deels ook zicht op groei
De productiestop bij VDL-Nedcar in maart 2024 is nog steeds voelbaar in de Nederlandse transportmiddelenindustrie. Hierdoor is de omzet op jaarbasis teruggevallen tot €3 miljard, wat ook een aderlating betekent voor toeleveranciers. Een nieuwe tegenvaller is dat Apollo-Vredestein zijn bandenfabriek in Enschede medio 2026 wil sluiten – opnieuw een teken van een verslechterde concurrentiepositie. De Europese auto- en vrachtwagenindustrie kampt nog altijd met meerdere uitdagingen tegelijk: lage nieuwverkopen op de Europese thuismarkt, tarieven- en concurrentiedruk vanuit China en de VS, en de overgang naar elektrisch rijden. Dit heeft directe gevolgen voor toeleveranciers en gaat gepaard met reorganisaties en extra focus op kostenbeheersing.
Toch lijkt er na jaren van haperende orderintake weer ruimte te ontstaan voor vervangingsvraag, met name in de zakelijke markt. Europese truckbouwers met vestigingen in Nederland – zoals Scania en DAF – zien de orderintake begin 2025 voor het eerst weer toenemen. Dit zal zich in aanloop naar 2026 vertalen in een verhoging van de dagproductie, die in 2024 fors was teruggeschroefd.
Voor toeleveranciers is het zaak om zo goed mogelijk aangehaakt te blijven bij de elektrificatie, die zorgt voor een historische opschudding van de keten en het ecosysteem. Tegelijkertijd laten VDL en Ebusco hun elektrische stadsbussen nu voor een belangrijk deel buiten Nederland bouwen. Gunstig is wel dat grote delen van de productie van Nedcar vanaf de tweede helft van 2025 voor defensieprojecten gebruikt gaan worden. Carrosserie- en specialistische trailerbouwers hebben na een druk 2024 niet allemaal meer een vol orderboek. Een uitzondering is een speler als Broshuis, die dankzij veel defensieopdrachten geen terugval ervaart. Al met al zal het productievolume in 2025 waarschijnlijk nog verder teruglopen, maar ontstaat er langzaam ook weer ruimte voor enig herstel.
Maritieme bedrijven in het centrum van de aandacht als defensie-industrie
De rest van de transportmiddelenindustrie maakt inmiddels bijna de helft van de deelsector uit. Hier blijven de vooruitzichten gunstig, al is er sprake van afhankelijkheid van grote orders en lange beslistrajecten. De maritieme en offshore-industrie wordt gezien als een belangrijk onderdeel van de Nederlandse defensie-industrie. De uitdagingen liggen hier vooral op het vlak van beschikbare capaciteit, personeel en technologische kennis.
Zo bouwt Damen Shipyards marineschepen voor verschillende landen, en levert IHC – samen met een brede groep bedrijven, waaronder Thales – een substantiële bijdrage aan de bouw van nieuwe onderzeeboten. Ook specialistische retrofits van schepen kunnen de komende jaren voor extra werk zorgen.
In de toelevering aan de vliegtuigbouw – met bedrijven zoals GKN Aerospace (Fokker) – is het opschalen van de productie momenteel de grootste uitdaging. Eindfabrikanten als Airbus en met name Boeing kampen met tegenslagen, ondanks een recordorderboek. Ook de onderhoudsopgave aan de bestaande vloot is groot. De uitdaging is om het hele ecosysteem hierin mee te krijgen. Kwaliteit en veiligheid zijn belangrijker dan ooit, maar er blijft zicht op groei.
Deze publicatie is opgesteld door de 'Economic and Financial Analysis Division' van ING Bank N.V. ("ING") en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook voor welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van de ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerplein 888, 1102 MG te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de kamer van koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. Voor nadere informatie omtrent ING policy zie https://research.ing.com/.
"}}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"Ook interessant"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Industrie ziet groei in 2026 licht aantrekken","body":"9 december - De Nederlandse industrie groeit in 2026 naar verwachting gematigd. Vooral toenemende consumentenbestedingen en extra overheidsinvesteringen zorgen voor meer orders.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/488c91f5-8e46-48cc-a90f-8c69c39647dc/Automated-welding-machine-working-on-steel-creating-sparks","type":"image","width":5184,"altTextEN":"\"\"","altTextNL":"\"\"","altTextFR":"\"\"","altTextDE":"\"\"","original":"https://assets.ing.com/m/49a4312b9361e2c/original/Automated-welding-machine-working-on-steel-creating-sparks.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/industry/vooruitzicht-industrie"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Stagnatie chemie houdt aan, terwijl structurele uitdagingen groot blijven","body":"3 juli - Structureel beperkt de mondiale overcapaciteit en een verslechterde concurrentiepositie het opwaartse groeipotentieel, vooral in de basischemie.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/6604d522-2e56-4a22-9406-d9878aadcbb5/Smoke-stacks-against-factory","type":"image","width":5452,"altTextEN":"\"\"","altTextNL":"\"\"","altTextFR":"\"\"","altTextDE":"\"\"","original":"https://assets.ing.com/m/b192992d66510c0/original/Smoke-stacks-against-factory.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/industry/outlook-chemie"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Vooral groei in dienstverlenende sectoren verwacht","body":"4 april - In 2023 zullen vooral de dienstverlenende sectoren groeien. Ook blijft de horeca, ondanks de hoge inflatie, nog doorgroeien. In winkels nemen de verkopen daarentegen af.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/78646418-09be-411f-bf4b-f47d9360d6b1/Trend-Groothandel-Personalisatie","type":"image","width":847,"original":"https://assets.ing.com/m/2f3605db18638bed/original/Trend-Groothandel-Personalisatie.jpg","extension":"jpg"},"link":{}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over Industry","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/da2fe2a9-153a-4d8a-a40b-f583518b6b98/Icon-Industry","type":"image","width":212,"original":"https://assets.ing.com/m/46b2a40b7024f659/original/Icon-Industry.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/industry"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over sectoren","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/501a77b9-e22b-4861-9bbd-b21b2fc916ad/Icon-Services","type":"image","width":236,"original":"https://assets.ing.com/m/4ea38cccac60bfad/original/Icon-Services.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors"}}]},{"componentType":"sectionTitle","title":"Blijf op de hoogte"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Onze publicaties in je mailbox","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/ed278600-502d-4eab-b44c-b995dfb5f253/Icon-Envelope","type":"image","width":237,"original":"https://assets.ing.com/m/27711bd2f94a8e23/original/Icon-Envelope.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://ingthink.slgnt.eu/optiext/optiextension.dll?ID=PbkPn7YpYhvjrFjvTUD8S3Vav52QmkvGQm7qSxkvuviMQZuzyw35feMmO6cH6bUlOBp%2BNWCyQFeoieEKV4"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Volg ons op X","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/53b8855d-2f0c-4e52-8575-ca5457329002/Logo-X","type":"image","width":786,"original":"https://assets.ing.com/m/5d6498c19f531619/original/Logo-X.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://twitter.com/ingnl_economie"}}]}]}}}