{"type":"document","data":{"id":"25690285-6f79-47d6-9b48-08547e4a0a1e","localeString":"nl-NL","publishDate":"2026-04-10T11:14:05.239+02:00","contentType":"onecms:editorialPage","hasMacro":false,"flexPageMetadata":{"afmBanner":false,"robotInstruction":{"noIndex":false,"noFollow":false},"description":"Zorgsector blijft in 2026 groeien ondanks uitstroom zzp’ers. Hogere productiviteit en ruimere arbeidsmarkt ondersteunen groei zorgaanbod"},"mainHeaderZone":{"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"title":"Zorgsector blijft groeien ondanks uitstroom zzp’ers"},"backLink":{"textLink":{"url":"/zakelijk/sector/healthcare","text":"Healthcare"}},"date":"2026-01-20","readingTime":9,"authorInfo":{"authorName":"Edse Dantuma","jobTitle":"Econoom Industry & Healthcare","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/e84b8860-133f-46c2-92cc-c4949b77eb50/Foto-Duco-de-Vrieswww-ducodevries-nl06-22329270","type":"image","width":3355,"original":"https://assets.ing.com/m/24b31aef632f3069/original/Foto-Duco-de-Vrieswww-ducodevries-nl06-22329270.jpg","extension":"jpg"}}},"flexZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<ul><li><span><span><span><span><span><span>De zorgsector blijft in 2026 naar verwachting met 2,5% substantieel groeien. De zorgbehoefte neemt structureel toe door verdere vergrĳzing, nieuwe medische toepassingen en welvaartsgroei. </span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span><span>Zorgaanbieders moeten alle zeilen bijzetten om aan de vraag te kunnen voldoen. De personeelsschaarste is groot. Zo is het aantal zorg-zzp’ers in ruim een jaar tijd met 13% afgenomen.</span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span><span>Tegelijkertijd zorgt de toegenomen productiviteitsgroei ervoor dat meer zorg kan worden geleverd. Ook met het aantrekken van nieuw vast en flexibel personeel, zoals uitzendkrachten, vullen zorgaanbieders het gat op dat vertrekkende zzp’ers achterlaten. </span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span><span>Tot slot wordt de arbeidsmarkt in 2026 weer iets minder krap, wat ruimte schept voor het aantrekken van nieuw zorgpersoneel. </span></span></span></span></span></span></li></ul>"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Zorgpersoneel vinden en binden blijft de grote uitdaging in 2026</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>In 2026 blijft het vinden en binden van voldoende zorgpersoneel samen met het op peil brengen van de operationele resultaten de topprioriteit voor zorgaanbieders. De personeelsschaarste blijft ondanks een iets minder krappe arbeidsmarkt </span></span></span><span><a href=\"https://www.rijksoverheid.nl/ministeries/ministerie-van-volksgezondheid-welzijn-en-sport/documenten/kamerstukken/2024/12/16/kamerbrief-over-arbeidsmarktprognose-zorg-en-welzijn-2024\"><span><span>structureel</span></span></a></span><span><span><span> groot. Daarnaast verwacht de overheid ook in 2026 van zorgaanbieders dat ze schijnzelfstandigheid actiever tegengaan. </span></span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Afschalen inzet zzp’ers uitdagend </span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>De personeelsschaarste maakt het lastig de inzet van zzp’ers in de zorg snel af te schalen. Des te meer omdat het vaststellen van schijnzelfstandigheid voor zorgaanbieders </span></span></span><span><a href=\"https://www.zorgvisie.nl/zorg-weet-nog-steeds-niet-waar-grens-schijnzelfstandigheid-zzper-ligt/?_ga=2.255963144.2037876174.1768488202-1170640076.1768488202\"><span><span>uitdagend</span></span></a></span><span><span><span> is. Ook is de </span></span></span><span><a href=\"https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2025/48/bijna-kwart-zzp-ers-met-pedagogisch-beroep-liever-in-loondienst\"><span><span>bereidheid</span></span></a></span><span><span><span> van veel zzp’ers om in loondienst te gaan werken beperkt. Inzet van andere flexkrachten (via uitzend- of detacheringscontracten) is vanwege de bijkomende btw duurder en zet verdere druk op de toch al geringe operationele marges. Werkgevers zullen ook in 2026 overigens geen naheffingen van sociale premies of boetes opgelegd krijgen bij constatering van schijnzelfstandigheid. De ‘zachte landing’ is in december alsnog met een jaar </span></span></span><span><a href=\"https://www.skipr.nl/nieuws/staatssecretaris-zwicht-geen-zzpboetes-in-2026/\"><span><span>verlengd</span></span></a></span><span><span><span>.</span></span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/a263300a-69b7-4b85-bb72-17095dc9860f/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-1-vac-graad","original":"https://assets.ing.com/m/348cd1e992ab8dda/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-1-vac-graad.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Zorgaanbod blijft groeien door toename productiviteit</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>Zorgaanbieders verlenen de laatste jaren meer zorg in minder uren, zo laten productiviteitscijfers zien. Terwijl de productiviteit over de afgelopen dertig jaar gemiddeld genomen nauwelijks is gegroeid (+0,1% per jaar), neemt die sinds 2021 vrijwel doorlopend toe. In de eerste drie kwartalen van 2025 is die verder aangetrokken tot gemiddeld 2,8% per kwartaal. De afgelopen drie jaar groeit de productiviteit gemiddeld 1,7% per kwartaal ten opzichte van een krimp van 1,5% per kwartaal in de drie jaar voorafgaand aan de coronapandemie. Hoewel de verminderde inhuur van externe krachten de productiviteit van de sector vooral statistisch verhoogt, begon de stijging al toen de inhuur nog fors toenam. Hier past de kanttekening dat de productiviteitsontwikkeling voor de zorg moeilijk exact te meten is. Zo kan kwalitatief minder goede zorg tot meer nazorg voor dezelfde patiënt leiden, die vervolgens als extra zorgverlening wordt geregistreerd. Ook weerspiegelen prijzen niet altijd de werkelijke kwalitatieve waarde (zoals veelal wel in commerciële sectoren), mede doordat die deels op centraal vastgestelde (maximum)tarieven zijn gebaseerd.</span></span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/3b007694-ced2-4884-921d-6873fd35e5ce/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-2-productiviteit","original":"https://assets.ing.com/m/62a2eb2c91c3bcdc/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-2-productiviteit.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Toenemende zorgvraag en meer begrotingsruimte bieden ruimte voor substantiële volumegroei…</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>Jaar na jaar neemt de vraag naar zorg toe door bevolkingsgroei en vergrĳzing, medisch-technologische vooruitgang en welvaartsgroei. Aan de aanbodkant heeft de positieve productiviteitsontwikkeling in 2025 een stevige groei van het zorgvolume mogelijk gemaakt. De overheid – zo’n 83% van de zorguitgaven wordt collectief bekostigd – blijft bovendien de budgettaire ruimte creëren voor verdere groei. Vanwege de val van het kabinet en het sluiten van het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) en het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg (HLO) is een aantal geplande bezuinigingen voor 2026 geschrapt. In het HLO is overeengekomen dat de geplande bezuiniging op ouderenzorg voor de komende jaren praktisch wordt gehalveerd. Voor 2026 resteert nu een bezuiniging van €281 miljoen. De voor 2026 geplande €140 miljoen bezuiniging op gehandicaptenzorg is geschrapt. De deelsector krijgt er juist €112 miljoen bij om hogere vergoedingstarieven mogelijk te maken. Voor de jeugdzorg is voor 2025 tot en met 2027 €3 miljard extra vrijgemaakt. Al met al komt de voorziene stijging van de collectieve uitgaven aan zorg in 2026 op zo’n 6% uit.</span></span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span><strong><span><span><span>…die in 2026 iets hoger kan uitpakken</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span>De arbeidsmarkt wordt in 2026 weer iets minder krap, wat enige ruimte schept voor het aantrekken van nieuw zorgpersoneel. De volumegroei (exclusief prijs- en looneffecten) blijft substantieel met naar verwachting zo’n 2,5%.</span></span></span> <span><span><span>De stijging van prijzen en lonen is in 2026 is daarbij nog relatief hoog, doordat inflatie via compensatiemechanismen met enige vertraging doorwerkt. Voor 2027 valt een iets lagere groei te verwachten, maar dat is ook afhankelijk van de plannen van een nieuwe regering en dus nog zeer onzeker. Een minderheidskabinet met D66, VVD en CDA zal waarschijnlijk op de zorg willen bezuinigen – dat wil zeggen: de uitgavengroei willen temperen. Het lijkt er gezien de politieke versplintering vooralsnog niet op dat er hard gesnoeid gaat worden. Veel grotere oppositiepartijen zijn fel tegen zorgbezuinigingen </span></span></span><a href=\"https://www.skipr.nl/nieuws/bbb-geen-steun-voor-bezuinigingen-op-zorg/\"><span><span><span>gekant</span></span></span></a><span><span><span>.</span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/2979742d-a810-4510-8a21-48e681de39f4/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-3-volumegroei","original":"https://assets.ing.com/m/278bc10d7ba6dc88/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-3-volumegroei.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Digitale toepassingen en</span></span></span></strong><span><span><span> <strong>grotere inzet mantelzorgers stimuleren productiviteit</strong></span></span></span></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>De noodzaak om zorgprocessen in tijden van personeelskrapte slimmer in te richten, vormt de basis voor de productiviteitsverbetering. De bredere inzet van digitale hulpmiddelen is een belangrijke methode om dat te bereiken. Sinds de coronapandemie zijn digitale hulpmiddelen niet meer uit de zorg weg te denken. Zorgaanbieders weten digitale technologie steeds beter te benutten. Ziekenhuizen verhogen de bezetting van operatiekamers bijvoorbeeld vaker via datagedreven capaciteitssturing. Net als aanbieders van ouderenzorg behandelen en monitoren ziekenhuizen bovendien meer patiënten thuis, waardoor die minder vaak naar een arts of verpleegkundige hoeven. De ouderenzorg stuurt daarnaast op een grotere inzet van mantelzorgers om het eigen personeel te ontlasten. </span></span></span><span><span><span>Ook de opkomst van </span></span></span><span><a href=\"https://www.skipr.nl/nieuws/onderzoek-digitalisering-bespaart-3-000-tot-5-000-voltijdsbanen-bij-ziekenhuizen/?daily=1&amp;utm_medium=email&amp;utm_source=20250627%20skipr%20daily%20nieuwsbrief-daily&amp;utm_campaign=NB_SKIPR&amp;tid=TIDP4067649XCDAC31E942804F81A6F866355B6E4774YI4\"><span><span>AI-toepassingen</span></span></a></span><span><span><span> helpt door geleidelijk de registratielast te verminderen en het aantal no shows te </span></span></span><span><a href=\"https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2521641-minstens-130-000-patienten-komen-jaarlijks-niet-opdagen-bij-ziekenhuisafspraak?utm_source=chatgpt.com\"><span><span>verkleinen</span></span></a></span><span><span><span>.</span></span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom"}},{"componentType":"accordion","accordionList":[{"title":"Wachttijden blijven lang in de geneeskundige zorg","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span>De personeelsproblematiek zet de toegang tot de zorg al geruime tijd onder druk. De wachttijden voor de medisch-specialistische zorg dalen gemiddeld genomen licht, maar overschrijden de maximaal aanvaardbare wachttijd veelal ruimschoots. De geneeskundige ggz kent nog altijd zeer lange wachttijden. Wel lijkt de trend hier gemiddeld genomen licht dalend. Het aantal mensen dat op inschrijving bij een huisarts wacht is nog altijd zeer hoog, maar wel licht dalend. In de langdurige zorg is het aantal wachtenden in 2025 geleidelijk verder afgenomen. In de verpleging en verzorging is het aantal wachtenden nu terug op het niveau van begin 2022. In de gehandicaptenzorg en met name de langdurige geestelijke gezondheidszorg (ggz) is het aantal wachtenden al duidelijk verder afgenomen.</span></span></span></span></p>"}}]},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Steeds minder zzp’ers in de zorg</span></span></span></strong><br /><span><span><span>Ondanks de uitdagingen, bouwen<strong> </strong>zorgaanbieders bouwen de inzet van zzp’ers </span></span></span><span><a href=\"https://www.zorgvisie.nl/zzp-stop-dwingt-zorgaanbieders-tot-harde-keuzes/\"><span><span>over de hele linie af</span></span></a></span><span><span><span>. Sinds het derde kwartaal van 2024 is het aantal zorg-zzp’ers per saldo elk kwartaal met bijna 4.000 afgenomen. Tot en met het derde kwartaal van 2025 bedroeg de totale teruggang over de laatste vijf kwartalen 19.000 zzp’ers oftewel -13%. Op het hoogtepunt was 9,5% van de zorgprofessionals zzp’er, nu nog 8,2%. In de verpleging en verzorging is de afname met 63% veruit het grootst. De ouderenzorg hecht dan ook groot belang aan vaste gezichten op de groep. Zij grijpen het einde van het handhavingsmoratorium op schijnzelfstandigheid aan om waar mogelijk afscheid te nemen van zzp’ers en zo en passant ook een evenwichtiger verdeling van diensten en taken te creëren. Ook het aantal zelfstandigen dat niet als zzp’er geregistreerd staat, nam sinds het derde kwartaal van 2024 met 8.000 opvallend sterk af. </span></span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Vaste en andersoortige flexibele krachten vullen gat zorg-zzp’ers op</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>Aan de andere kant is het aantal werknemers met een vaste arbeidsrelatie in de laatste vijf kwartalen met +34.000  gestaag toegenomen. Het aantal zorgprofessionals met een flexibele arbeidsrelatie is met +16.000 in de laatste vijf kwartalen bovendien veel sneller gegroeid dan voorheen. Tot deze laatste groep behoren de uitzendkrachten. De toename van het aantal uitzendkrachten is opvallend sterk met in totaal 24% in de laatste vijf kwartalen. In de periode voorafgaand aan de start van de zzp-uitstroom nam het aantal uitzendkrachten nog met 30% af.</span></span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/b05f6901-63f3-4d61-9fc1-fb3aba27d980/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-4-afname-zzp","original":"https://assets.ing.com/m/4360cff8b88130ad/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-4-afname-zzp.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Langdurige afname gewerkte uren in de zorg in derde kwartaal ruimschoots goedgemaakt</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span>Al met al is de in de zorg werkzame beroepsbevolking in het afgelopen jaar slechts licht toegenomen. Opvallend is dat ondanks hun afname in aantal in het derde kwartaal, de zorgzelfstandigen in totaliteit wel fors meer uren zijn gaan werken. Een teken dat zelfstandigen die wel in de zorg blijven meer werk verzetten en daarmee een deel van het gat opvullen dat de vertrekkers achterlaten. In het derde kwartaal van 2025 nam daardoor voor het eerst sinds begin 2024 het totale aantal gewerkte uren in de zorg met 1,8% ook weer fors toe. Zo is de eerdere daling van de gewerkte uren ruimschoots goedgemaakt.</span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/68d20bd5-4fe4-46b5-8ce8-7801cd04f72b/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-5-gew-uren-v2","original":"https://assets.ing.com/m/de1f2715be22b1d7/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-5-gew-uren-v2.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Verlagen ziekteverzuim en aantrekken buitenlandse zorgprofessionals biedt mogelijkheden</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span>Om de personeelskrapte aan te pakken en de wachttijden te verlagen, is het verlagen van het hoge ziekteverzuim (7,4% vs. 5,4% landelijk over de laatste vier kwartalen) cruciaal. Vooral zorgorganisaties die meer aandacht te besteden aan het welzijn van zieke én gezonde medewerkers realiseren </span></span></span><span><span><span><a href=\"https://www.vernet.nl/vernet-health-ranking/\"><span><span><span>vooruitgang</span></span></span></a></span></span></span><span><span><span>. Ook het verlengen van de werkweek en het aantrekken van buitenlandse zorgprofessionals biedt mogelijkheden. De eerste optie blijkt in de praktijk vaak complex. Slechts een beperkt </span></span></span><span><span><span><a href=\"https://esb.nu/onbenut-arbeidspotentieel-onder-deeltijdwerkers-beperkt/\"><span><span><span>deel</span></span></span></a></span></span></span><span><span><span> van de deeltijdwerkers kan en wil langer werken. Daarnaast kunnen werkgevers een langere werkweek niet altijd honoreren vanwege knelpunten in de organisatie van het werk, zoals het aanpassen van werkroosters. Het aantrekken van buitenlandse zorgprofessionals heeft meer potentie. Nederland kent vergeleken met omringende landen maar weinig in het buitenland opgeleide dokters en verpleegkundigen. Het inzetten van arbeidsmigranten brengt uitdagingen op het vlak van taalbarrières, diploma&apos;s en huisvesting en mogelijk ethische dilemma’s met zich mee, maar in andere landen blijkt een gerichte aanpak te kunnen </span></span></span><span><span><span><a href=\"https://fd.nl/economie/1555680/hoe-indiase-verpleegkundigen-in-belgie-de-zorg-ontlasten?utm_medium=social&amp;utm_source=app&amp;utm_campaign=earned&amp;utm_content=20250613&amp;utm_term=app-ios\"><span><span><span>werken</span></span></span></a></span></span></span><span><span><span>. Ook het begeleiden van statushouders met een zorgachtergrond</span></span></span><span><span><span> als assistent-verpleegkundige naar een BIG-registratie biedt </span></span></span><span><span><span><a href=\"https://nos.nl/artikel/2579155-umcg-enthousiast-over-project-met-statushouders-in-verpleegkunde\"><span><span><span>mogelijkheden</span></span></span></a></span></span></span><span><span><span>.</span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/42b27442-3148-4463-b642-7147c3db8edd/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-6-buitenl-werkn-v2","original":"https://assets.ing.com/m/a1fe25074ad8b1dc/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-6-buitenl-werkn-v2.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Vermogenspositie en resultaten zorgaanbieders verbeterd, maar nog altijd dunne marges</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>Ondanks sterk opgelopen kosten en personeelsuitdagingen is de financiële stabiliteit van zorgaanbieders de afgelopen jaren wat verbeterd. In 2024 stegen de bedrijfsopbrengsten van de vier grootste zorgsectoren in totaal met 8,2%, met name door hogere tarieven voor zorgverlening. De bedrijfskosten stegen met 7,3% minder sterk, waardoor het bedrijfsresultaat toenam van slechts 1,9% in 2023 naar een redelijk niveau van 2,7% in 2024. De gemiddelde solvabiliteit is in vijf jaar gestegen van nog geen 35% in 2019 naar ruim 40% in 2024. De liquiditeit is stabiel en laat een gezond niveau zien. Wel blijven de verschillen tussen instellingen groot. Bovendien lag het operationeel resultaat (EBITDA-marge) met 6,7% in 2024 weliswaar hoger dan de 6,2% in 2023, maar blijft het lager dan de 7% die als ondergrens wordt gezien voor het aantrekken van externe financiering. De sterke CAO-loonstijgingen, het hoge ziekteverzuim en de toegenomen inhuur van tijdelijk personeel drukken al jaren de resultaten. Alleen bij laatsgenoemde ontwikkeling was in 2024 een kentering te zien. </span></span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/bae94f9c-22d8-433d-a4cb-1c2f060ca66e/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-7-ebitda","original":"https://assets.ing.com/m/24a34798e9e57660/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-7-ebitda.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Magere resultaten staan noodzakelijke investeringen in de weg</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>Zorgaanbieders hebben door de magere marges en kasstroom weinig ruimte om te investeren. De totale investeringssom nam in 2024 met zo’n 5% toe, maar lag door eerdere dalingen slechts 8% hoger dan in 2015. Gecorrigeerd voor inflatie is het beeld nog minder positief. De reële investeringen groeiden, maar het reële investeringsniveau lag in 2024 ruim 10% lager dan in 2015. In dezelfde periode is het totale zorgvolume echter met 25% toegenomen. Zorgaanbieders hebben vaak te weinig financiële ruimte voor reguliere investeringen, zoals renovatie en uitbreiding, laat staan voor verdere digitalisering en </span></span></span><span><a href=\"https://www.ing.nl/zakelijk/sector/healthcare/themastudie-verduurzaming-ziekenhuisvastgoed\"><span><span>verduurzaming</span></span></a></span><span><span><span>. Het bedingen van kostendekkende zorgtarieven bij zorgverzekeraars, zorgkantoren en gemeenten is onder de huidige omstandigheden dan ook belangrijker dan ooit. De transitie naar een meer preventieve benadering van zorg, doelmatige zorgprocessen en meer passende (oftewel minder niet-effectieve) zorgverlening dreigt anders te verzanden.</span></span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/f99e9bc6-0283-446a-84db-817dd074896b/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-8-investeringsniveau-v2","original":"https://assets.ing.com/m/078af734d37025b3/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-8-investeringsniveau-v2.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"accordion","accordionList":[{"title":"Nieuwe landelijke afspraken over zorgvernieuwing in AZWA-akkoord","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><span><span><span><span>In het nieuwe AZWA-akkoord voor 2027 en 2028 is het IZA-akkoord (dat tot en met 2026 loopt) aangescherpt. Belangrijke afspraken zijn het verhogen van de inzet van effectieve AI-toepassingen en medische technologie en het verder verlagen van administratieve lasten tot maximaal 20% van de werktijd. Meer passende zorg en preventie door opschaling van bewezen effectieve zorg is een terugkerend centraal thema dat ook al een prominente plek in het IZA heeft. Verder moet de elektronische gegevensuitwisseling worden uitgebreid en komt er in 2027 structurele bekostiging van regionale eerstelijnssamenwerkingsverbanden (RESV’s) die ook de samenwerking tussen de eerstelijnszorg en het sociaal domein faciliteert om tot hechte wijkverbanden te komen. Om de toegankelijkheid van zorg te vergroten is afgesproken wachttijden beter in beeld te brengen. Ook moeten zorgverzekeraars de zorgbemiddeling proactiever gaan oppakken. Financieel gezien is de eerder afgesproken beschikbare volumegroei voor 2026 tot en met 2028 doorgetrokken. Voor medisch-specialistische zorg geldt dus nog twee jaar langer een nulgroei, voor de ggz 0,4% groei, wijkverpleging en huisartsenzorg 3,5% groei en voor multidisciplinaire zorg 5,0% groei per jaar.</span></span></span></span></span></span></span></span></p>"}}]},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Ziekenhuizen richten zich meer op samenwerking…</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>Ziekenhuizen zetten stappen om zorg effectiever, efficiënter en </span></span></span><span><a href=\"https://www.ing.nl/zakelijk/sector/healthcare/themastudie-verduurzaming-ziekenhuisvastgoed\"><span><span>duurzamer</span></span></a></span><span><span><span> te organiseren. Zij streven meer laagdrempelige en preventieve zorg na, zoals in het AZWA is vastgelegd. Daartoe werken ziekenhuizen met eerste lijn, ouderenzorg en welzijnsorganisaties samen om de achterliggende oorzaken van de zorgvraag via lokale netwerken aan te pakken. Ook samenwerking met andere ziekenhuizen is belangrijk om de wachttijden te verkorten en de kwaliteit te verhogen. Daarnaast biedt het slimmer organiseren van diagnostiek en behandeling mogelijkheden. Denk aan het kritischer toewijzen van OK-capaciteit of het beperken van polikliniekbezoek door meer thuismetingen, apps en monitoring op afstand.</span></span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span><strong><span><span><span>…en specialisatie</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>Om de kwaliteit te verhogen en gedreven door landelijke volumenormen schroeven topklinische en universitaire ziekenhuizen de behandelvolumes in de complexe zorg zoveel mogelijk op. Dit leidt tot verdere specialisatie en verplaatsing van planbare zorg naar algemene ziekenhuizen. Ondertussen ondervinden laatstgenoemden stevige concurrentie van zelfstandige klinieken. Die weten zich richting patiënten te onderscheiden door specialisatie en korte wachttijden zonder complexe en kostbare nazorg voor hun rekening te nemen bij complicaties. Voor ziekenhuizen vormt de concurrentie van zelfstandige klinieken een financieel risico, doordat op electieve zorg gemiddeld genomen een hogere marge zit dan op complexe zorg. Om de concurrentie het hoofd te bieden richten ziekenhuizen al enige jaren focusklinieken op die gespecialiseerde electieve zorg leveren met het ziekenhuis als de achtervang.</span></span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Aanhoudend hoge werkdruk bij huisartsen door groei, kleinschaligheid en onderbezetting</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>De volumegroei van de eerste lijn was voorheen bovengemiddeld hoog, door de zwaardere rol die zij kreeg toebedeeld in zorgakkoorden. Hoewel de landelijk bepaalde groeiruimte nog altijd relatief groot is, houdt de uitgavengroei aan medisch-specialistische zorg de laatste jaren gelijke tred. De veelal kleinschalige huisartsenpraktijken kennen dan ook een aanhoudend hoge werkdruk die de uitbreiding richting meer preventieve of traditioneel tweedelijns zorgtaken bemoeilijkt. Zij kampen met een tekort aan huisartsen, hoge administratieve lasten en een hoog ziekteverzuim. Ook de toenemende zorgvraag door vergrijzing en immigratie speelt een rol. Door de lange wachtlijsten in andere zorgsegmenten krijgen huisartsen tegenwoordig bovendien vaker patiënten in de wachtkamer die zij zelf niet goed kunnen helpen. In het AZWA wordt prioriteit gegeven aan samenwerking van huisartsen in grootschaliger verbanden. Dat is nodig om de groeiende complexiteit aan te kunnen. Digitale zorgverlening kan de werkdruk verlichten, maar is geen alternatief voor patiënten die op de wachtlijst staan voor inschrijving bij een praktijk. Vanaf 2027 moet een landelijke financiering van regionale eerstelijnssamenwerkingsverbanden (RESV’s) ingaan. Daarnaast is het doel om tot “hechte wijkverbanden” te komen, waarin multidisciplinair wordt samengwerkt. Nog dit jaar onderzoeken de AZWA-partijen waar de huidige manier van contracteren en bekostigen in de eerstelijnszorg samenwerking in de wijk belemmert.</span></span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/26d9bd6b-21dc-4a59-9550-c79cfae3f2d7/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-9-uitgaven-1e-en-2e-lijn","original":"https://assets.ing.com/m/51b0ff107b93a3a4/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-9-uitgaven-1e-en-2e-lijn.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Hervorming moet jeugdzorg en ggz effectiever maken</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span><span><span><span><span>Het gebruik van de jeugdzorg en de basis-ggz neemt al jaren sterk toe. Lange wachttijden zijn het gevolg, met name </span></span></span><span><span><span>voor personen met een complexer (ziekte)beeld. Nieuwe wetgeving en maatregelen uit de Hervormingsagenda Jeugd moeten zorgen voor betere toegang en meer duidelijkheid in de jeugdzorg. Van 2025 tot en met 2027 gaat bijna </span></span></span><span><a href=\"https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2025/04/18/miljarden-extra-voor-jeugdzorg\"><span><span>€ 3 miljard</span></span></a></span><span><span><span> extra naar jeugdzorg. Het Rijk en VNG maken nog aanvullende afspraken om jeugdhulp toekomstbestendig te maken. De focus ligt op preventie via onderwijs, wonen en bestaanszekerheid, inzet van informele steun, basisvoorzieningen en het verkorten van wachttijden voor zwaardere zorg. Lokale teams krijgen een sleutelrol. Dat geldt ook voor de ggz. In het AZWA staan voornemens om lichtere klachten vaker dicht bij huis te behandelen via gemeenten en basisvoorzieningen, zoals wijksteunpunten en welzijnscoaches. Kwetsbare patiënten krijgen meer prioriteit van ggz-aanbieders en zorgverzekeraars. Om de wachttijden in de ggz te verkorten gaan aanbieders sturen op meer groepsbehandelingen en een mix van digitale en fysieke zorg en gaan zorgverzekeraars proactiever bemiddelen tussen zorgvrager en -aanbieder. Andere voornemens zijn het nauwer samenwerken door huisartsen en sociaal domein en maken van heldere afspraken over duur, intensiteit en vorm van behandelingen. </span></span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Nieuwe bekostigingsregels langdurige zorg en hogere vergoeding zwaardere gehandicaptenzorg</span></span></span></strong><br /><span><span><span>De Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) voert in 2026 nieuwe regelgeving in voor de langdurige zorg. Vooral cliënten met zorgprofiel VG7 (een zorgprofiel voor mensen met een verstandelijke beperking die zeer intensieve begeleiding, behandeling en verzorging nodig hebben) en hun behandelteams gaan de veranderingen merken. Er komt een extra prestatie (VG7-plus) met een hoger tarief, zodat zwaardere zorgvragen beter worden opgevangen. Ook herijkt de NZa de tarieven in de gehandicaptenzorg en langdurige ggz, op basis van kostprijsonderzoek. Verder komt er bekostiging voor de levensloopaanpak, zodat zorg- en veiligheidsdomeinen beter samenwerken rond mensen met onbegrepen of risicovol gedrag. De veranderingen kunnen de zorg beter laten aansluiten op de zwaardere zorgvragen en de werkdruk voor behandelteams in de gehandicaptenzorg verlagen.</span></span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span><strong><span><span><span>Landelijk akkoord ouderenzorg perkt toelating tot verpleeghuis verder in</span></span></span></strong></span></span></span></span><br /><span><span><span>Het in juni gesloten Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg (HLO) bouwt voort op eerder beleid, zoals het programma Wonen, Ondersteuning en Zorg voor Ouderen (WOZO) en is een onderdeel van het brede AZWA-akkoord. Doel is de toegankelijkheid en kwaliteit van ouderenzorg op peil te houden door de beschikbare capaciteit te vergroten en effectiever in te zetten. Het beperken van personeelstekorten staat daarbij centraal. Door versterking van zelfredzaamheid (“reablement”) en de inzet van de juiste hulpmiddelen moeten ouderen in staat worden gesteld om langer zelfstandig thuis te wonen. Ook een uitgebreidere ondersteuning van mantelzorgers moet daaraan bijdragen. Met een landelijk vormgegeven uniforme toetsing moet opname in het  verpleeghuis worden beperkt tot ouderen met een zeer complexe zorgvraag. Doel is verder een halvering van de regeldruk in 2030 tot maximaal 20% van de werktijd. Voor dat doel zijn een betere gegevensuitwisseling en bredere inzet van technologische toepassingen zoals AI van belang. Daarnaast moeten de drie leveringsvormen voor zorg zonder verblijf in één betaaltitel overgaan en ook het verminderen van herindicaties moet de bureaucratie verminderen. Op zijn vroegst in 2028 zal de versnipperde bekostiging via drie wetten (Wmo, Wlz en Zvw) worden geïntegreerd in één wettelijk kader om het aanbod inzichtelijker te maken en samenwerking “over de schotten heen” te stimuleren. </span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/28b4de4a-0c63-47ce-9ab6-d74d21bf6943/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-10-extramuralisering-vvt","original":"https://assets.ing.com/m/4ae5013871a50ee9/original/Outlook-Zorg-JAN-2026-Figuur-10-extramuralisering-vvt.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Edse Dantuma","intro":"Econoom Industry & Healthcare","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/e84b8860-133f-46c2-92cc-c4949b77eb50/Foto-Duco-de-Vrieswww-ducodevries-nl06-22329270","type":"image","width":3355,"original":"https://assets.ing.com/m/24b31aef632f3069/original/Foto-Duco-de-Vrieswww-ducodevries-nl06-22329270.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/over-ing-research/auteur/edse-dantuma"}}]},{"componentType":"accordion","accordionList":[{"title":"Disclaimer","richBody":{"value":"<p>Deze publicatie is opgesteld door de &apos;Economic and Financial Analysis Division&apos; van ING Bank N.V. (&quot;ING&quot;) en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook voor welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van de ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerplein 888, 1102 MG te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de kamer van koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. Voor nadere informatie omtrent ING policy zie https://research.ing.com/.</p>"}}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"Ook interessant"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Ziekenhuisvastgoed duurzamer, maar verschillen zijn groot","body":"5 april - Kleinere en oudere ziekenhuizen staan voor grootste financiële uitdagingen","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/5ec77a4a-988c-472f-86f5-52b58ef69ec6/sustainable-investing-1920","type":"image","width":1920,"original":"https://assets.ing.com/m/5405c734f6764dd3/original/sustainable-investing-1920.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/healthcare/themastudie-verduurzaming-ziekenhuisvastgoed"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over Healthcare","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/384f3690-a7e0-418c-8cb4-efdef3091c4d/Icon-Healthcare","type":"image","width":236,"original":"https://assets.ing.com/m/1bdb0542a5bbc801/original/Icon-Healthcare.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/healthcare"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over sectoren","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/501a77b9-e22b-4861-9bbd-b21b2fc916ad/Icon-Services","type":"image","width":236,"original":"https://assets.ing.com/m/4ea38cccac60bfad/original/Icon-Services.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors"}}]},{"componentType":"sectionTitle","title":"Blijf op de hoogte"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Onze publicaties in je mailbox","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/ed278600-502d-4eab-b44c-b995dfb5f253/Icon-Envelope","type":"image","width":237,"original":"https://assets.ing.com/m/27711bd2f94a8e23/original/Icon-Envelope.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://ingthink.slgnt.eu/optiext/optiextension.dll?ID=PbkPn7YpYhvjrFjvTUD8S3Vav52QmkvGQm7qSxkvuviMQZuzyw35feMmO6cH6bUlOBp%2BNWCyQFeoieEKV4"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Volg ons op X","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/53b8855d-2f0c-4e52-8575-ca5457329002/Logo-X","type":"image","width":786,"original":"https://assets.ing.com/m/5d6498c19f531619/original/Logo-X.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://twitter.com/ingnl_economie"}}]}]}}}