Waar staan we nu en waar gaan we naartoe?
Technologische ontwikkelingen hebben in de afgelopen 50 jaar een sterke vlucht genomen in de zorg. Röntgenapparatuur, CT-scans, MRI-scans, nierdialyse, lab-apparatuur en operatierobots zijn de normaalste zaak van de wereld geworden en niet meer weg te denken uit de zorgverlening. Niet alle technologieën zullen in ziekenhuizen of zorginstellingen worden toegepast, maar juist worden ‘gepersonaliseerd’. Persoonlijke medische apparatuur zal het leven van veel mensen veranderen en verbeteren. Daarbij is de digitale communicatie tussen zorgverlener en patiënt onmisbaar.
Hoe staat het met de digitalisering en de clientinterface?
De digitalisering van de zorg is de afgelopen jaren enorm toegenomen. Alle ziekenhuizen hebben geïnvesteerd in Ziekenhuis Informatie Systemen met Elektronische Patiëntendossiers. Dat geldt ook voor de langdurige zorg en de eerstelijnszorg. Veel huisartsenpraktijken kennen een patiëntenomgeving waar patiënten afspraken kunnen maken, hun medicatie kunnen herhalen en ook e-consulten kunnen starten. Er zijn veel stappen gezet maar we zijn er nog niet. Het blijkt in de praktijk zeer lastig voor zorgorganisaties om medische gegevens van patiënten met elkaar te delen. De verschillende applicaties die de diverse zorgorganisaties gebruiken sluiten niet op elkaar aan. Daarnaast spelen privacy en de AVG een grote rol in de acceptatie van het delen van medische gegevens. Elke zorgorganisatie heeft een eigen EPD-systeem, waarvan de patiëntengegevens ook niet altijd gedeeld worden met de patiënt en zonder toestemming van de patiënt ook niet gedeeld mag worden met andere zorgaanbieders. Geen optimale situatie.
"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Mijn digitale gang naar de dokter"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"Via het patiëntenportaal van mijn huisarts lukt het mij bijna om een afspraak te maken. Na alle vragen te hebben beantwoord vond de digitale triage een bezoek aan de huisarts niet nodig. Na gebeld te hebben met de assistente was ik twee dagen later toch welkom. De huisarts verwees mij naar het ziekenhuis. Eenmaal thuisgekomen trof ik een verwijsnummer van Zorgdomein aan in mijn mailbox. Binnen enkele klikken was de afspraak via het patiëntenportaal met de ziekenhuispoli gemaakt en zat er een patiëntenfolder in mijn mailbox. Na bezoek aan de specialist ging het recept digitaal naar mijn apotheek. Via het patiëntenportaal van de apotheek kreeg ik een berichtje dat ik de medicijnen kon ophalen. Om dit allemaal mogelijk te maken heb ik bij alle drie de zorgverleners formulieren ondertekend dat al mijn medische gegevens gedeeld mogen worden. Ook heb ik een PGO (persoonlijke gezondheidsomgeving). Niet alle gegevens worden vanuit de verschillende patiëntportalen ingeladen in mijn PGO.
"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/bdd1ebe8-6e59-4a1b-8b28-cd3d0aa64eef/Sector-Banking-Thema-Update-Healthcare","altTextNL":"Sector Banking Thema Update Healthcare","original":"https://assets.ing.com/m/1c27c66f192522de/original/Sector-Banking-Thema-Update-Healthcare.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"(Bron: Patiëntenfederatie Nederland, bewerking door ING Sector Banking)
"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"ING Sector Banker Healthcare in gesprek met Godfried Bogaerts van BeterDichtbij"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"Samenwerkende Algemene Ziekenhuizen (SAZ) en de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) zijn de belangrijkste participanten in het bedrijf achter het BeterDichtbij platform. Met BeterDichtbij communiceren zorgprofessionals en patiënten direct met elkaar via de app. Het gaat dan met name om het bespreken van korte vragen, het aanvragen van herhaalrecepten, slimme reminders of het uitwisselen van foto’s en onderzoeksuitslagen. Ook beeldbellen is mogelijk zodat de patiënt niet naar de poli hoeft te komen.
Godfried, als je kijkt naar de mate van digitalisering van de zorg en dan met name de mogelijkheden voor de patiënten, waar staan we dan nu?
“De consument zelf loopt enorm voorop, we zijn gewend om eenvoudig online een hotel te boeken, of iets te bestellen via een app. Niet alleen het betalingsverkeer, maar vele bancaire diensten verlopen nu grotendeels via de app. De zorg heeft nog wat koudwatervrees. Je zal niet alleen inhoudelijk moeten kijken naar de huidige medische zorgpaden, maar met name de manier waarop die zorgprocessen nu verlopen. Om digitalisering mogelijk te maken zullen veel zorgprocessen anders moeten worden ingericht. Dit vergt veel van zorgorganisaties en hun medewerkers, hoe krijg je iedereen mee in de nieuwe manier van werken en breng je de voordelen ook voor hun eigen functie op een goede manier naar voren.”
En wat is er volgens jouw mening nu nodig?
“In Nederland worden er goede stappen gezet. Zo heeft bv. het Ministerie van VWS de laatste jaren een versnelling in gang gezet door de diverse VIPP-programma’s (Versnellingsprogramma Informatie-uitwisseling Patiënt en Professional). Ook lopen er veel mooie lokale en regionale initiatieven. Toch is het de vraag of je het ambitieniveau qua digitalisering in de zorg niet nog een niveau hoger moet leggen, op landelijk niveau. In het verleden is er politiek een keuze gemaakt om niet te komen tot één landelijk Elektronisch Patiëntendossier (EPD). Het heeft geen zin om hier kritisch op te blijven terugkijken. Met de huidige technische mogelijkheden is er immers al veel meer mogelijk om toch voor én de patiënten én de zorgverleners het werken met medische data een stuk makkelijker te maken. Durven we hier gezamenlijk als zorgsector en maatschappij keuzes in te maken en er echt samen voor te gaan of gaan we op allerlei plekken eerst zelf het wiel uitvinden?”
Met BeterDichtbij is een belangrijke stap gezet om de communicatie tussen zorgverleners en hun patiënten te verbeteren. Wat zijn de belangrijkste acties die nu genomen moeten worden?
“In de eerste plaats het optimaliseren van de interne zorgprocessen bij zorgverleners, waarbij uiteindelijk ook besparingen resulteren door een andere manier van werken. Vervolgens zullen we landelijk moeten opschalen. De patiënten en consumenten zijn er klaar voor. Ook ouderen zijn steeds digitaal vaardiger met bijvoorbeeld een iPad. Veel logistieke zaken rondom zorg en een deel van de begeleiding kan digitaal. Een landelijke uniforme werkwijze met eenduidige platformen, waarbij eenvoudig data kan worden gedeeld is daarbij onmisbaar.”
"},"alignedImage":{"position":"top","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/9cec680d-6f4e-44e5-af3b-be057d8c779f/Sector-update-Public-Healthcare-BeterDichtbij","original":"https://assets.ing.com/m/19f12556f0ef3c5c/original/Sector-update-Public-Healthcare-BeterDichtbij.png","extension":"png"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Wat vindt Jan Willem Spijkman, ING Sector Banker Healthcare?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"Het Ministerie van VWS heeft het Actieplan Zorg-ICT-markt gelanceerd en onderstreept het belang om de zorg slimmer te organiseren. Dit vraagt niet alleen om een transformatie naar passende zorg en meer inzet op preventie, maar ook om hybride zorg. Hierin spelen juiste en tijdige gezondheidsgegevens en digitalisering een belangrijke rol. Doel hierbij is dat patiëntengegevens eenvoudig gedeeld kunnen worden. Zorgverleners zijn tot 40% van hun tijd kwijt aan registratielast. Eenduidige toegankelijke patiëntengegevens leiden direct tot een effectievere inzet van het schaarse zorgpersoneel.
De tijd van pilots en de proeftuinen is voorbij. Er zijn voorbeelden te over van koplopers die aan de slag zijn met “zorg thuis”, het inzetten van domotica en het uitwisselen van patiëntengegevens. Het gaat nu om het breed implementeren van die digitale zorg, domotica en bewezen innovaties. In de nabije toekomst zullen we heel veel meer patiënten en hulpbehoevende ouderen moeten helpen met minder zorgverleners. Domotica, innovaties, apps, telemonitoring en het delen van patiëntengegevens gaan helpen bij het toegankelijk en betaalbaar houden van de zorg. Maar daarvoor is wel samenwerking en innovatie nodig. Doel daarbij is het betaalbaar en toegankelijk houden van de zorg.
"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Drie tips voor zorgbestuurders"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"De samenleving is in transitie naar een economie met weinig CO2-uitstoot. Dat geldt zowel voor onze klanten als voor ING. We financieren veel duurzame activiteiten, maar we financieren er nog altijd meer die dat niet zijn. Bekijk de vooruitgang die we boeken op ing.com/climate.
"}}]}}}