Medicijnresten in afvalwater verschuiven van een milieuthema naar een concreet duurzaamheidsdossier voor de zorg. Jaarlijks komt in Nederland meer dan 190.000 kilo aan medicijnresten via urine en ontlasting in het riool terecht. Een deel daarvan belandt uiteindelijk in oppervlaktewater en grondwater. Dat raakt de waterkwaliteit, het waterleven en de bereiding van drinkwater. De aanpak wordt breder dan zuivering alleen. In de Ketenaanpak Medicijnresten uit Water werken overheid, zorgsector, farmacie, waterschappen en drinkwaterbedrijven samen aan maatregelen in de hele geneesmiddelenketen. Denk aan gepast voorschrijven, minder verspilling, betere inzameling van restmedicatie, bewuster gebruik van röntgencontrastmiddelen en betere verwijdering van medicijnresten uit afvalwater. Sinds 2024 ligt de nadruk sterker op uitvoering, monitoring en samenwerking. Het uitvoeringsprogramma 2024 tot en met 2027 geeft richting aan maatregelen bij ontwikkeling en toelating, voorschrijven en gebruik, afval, zuivering en diergeneesmiddelen.
"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Waarom is deze trend belangrijk voor de sector?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"De zorg gebruikt veel geneesmiddelen en heeft daardoor direct invloed op medicijnresten in water. Door vergrijzing, meer chronische aandoeningen en groeiend medicijngebruik kan deze belasting verder toenemen. Dat maakt waterkwaliteit een logisch onderdeel van duurzame zorg. Medicijnresten kunnen schadelijk zijn voor planten en dieren in het water. RIVM noemt onder meer risico’s door pijnstillers, antibiotica, bloeddrukverlagers, antidepressiva en anti epileptica. Ook maken medicijnresten de bereiding van schoon drinkwater ingewikkelder. Voor zorgorganisaties raakt dit thema aan kwaliteit, doelmatigheid en maatschappelijke verantwoordelijkheid. Gepast voorschrijven, minder verspilling en beter omgaan met restmedicatie sluiten goed aan bij de Green Deal Duurzame Zorg en bij de beweging naar passende zorg. De KNMP wijst daarbij op kansen rond polyfarmacie, start en stopcriteria, kleinere verstrekkingen en minder verspilling.
"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Wat betekent dit voor jouw organisatie?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"Elke zorgorganisatie kan dit thema positief benutten door medicijngebruik, afvalstromen en waterkwaliteit dichter bij elkaar te brengen. Een eerste stap kan zijn om apothekers, artsen, verpleegkundigen, inkopers, facilitair management en duurzaamheid samen te laten kijken waar de meeste winst zit. Vaak gaat het niet om één grote maatregel, maar om een reeks praktische verbeteringen die elkaar versterken. Het helpt om aan te sluiten bij lopende programma’s rond passende zorg, medicatieveiligheid en duurzaamheid. Minder onnodig medicijngebruik, beter hergebruik van thuismedicatie bij opname en scherpere aandacht voor start en stopmomenten kunnen tegelijk bijdragen aan kwaliteit, lagere verspilling en minder milieubelasting. Ook in de communicatie ligt een kans. Patiënten en medewerkers kunnen op een toegankelijke manier worden meegenomen in het belang van het juist inleveren van restmedicatie en het voorkomen dat medicijnen via gootsteen of toilet verdwijnen. Zo wordt schoon water geen los duurzaamheidsproject, maar een herkenbaar onderdeel van goede zorg.
"}},{"componentStyle":"default","componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Meer over"},"textLinks":[{"text":"Healthcare","url":"/zakelijk/sector/healthcare"},{"text":"Actueel vooruitzicht Zorgsector","url":"/zakelijk/sector/healthcare/vooruitzicht-health"}]},{"componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Kennis over de economie"},"textLinks":[{"text":"Onze economie","url":"/zakelijk/economie"},{"text":"Jouw sector","url":"/zakelijk/sector/all-sectors"}]}]},"hasMacro":false,"id":"b33e9238-0909-401f-9f7b-f2046e590d13","legalZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"De samenleving is in transitie naar een economie met weinig CO2-uitstoot. Dat geldt zowel voor onze klanten als voor ING. We financieren veel duurzame activiteiten, maar we financieren er nog altijd meer die dat niet zijn. Bekijk de vooruitgang die we boeken op ing.com/climate.
"},"title":"ING & Duurzaamheid"}]},"localeString":"nl-NL","mainHeaderZone":{"backLink":{"textLink":{"text":"Healthcare","url":"/zakelijk/sector/healthcare"}},"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"title":"Schoon water begint bij slim medicijngebruik"},"date":"2026-08-19","readingTime":2},"publishDate":"2026-08-19T13:55:32.974+02:00"}}