De akkerbouw is gericht op seizoensmatige gewassenteelt in de volle grond. De sector valt onder de hoofdsector Primaire Agro, die de volledige land- en tuinbouwsector omvat (49.459 bedrijven in 2025). In 2025 zijn er ongeveer 11.621 akkerbouwbedrijven in Nederland (t.o.v. 15.000 in 2000), goed voor een productiewaarde van 6 miljard euro. Deze stijging komt door de hogere prijzen (4,5%) en een volumedaling van 1%. De productiewaarde van de akkerbouw is in 2025, na de daling van vorig jaar, opnieuw gedaald met iets meer dan 7% tot 6 miljard euro. Het volume steeg nog wel sterk met gemiddeld zo’n 10,5%, maar de gemiddelde prijs wordt dit jaar ruim 16% lager geraamd.
De sector beslaat een areaal van ca. 547.000 ha, wat neerkomt op ruim 47 ha per bedrijf. Het gaat vrijwel uitsluitend om familiebedrijven, vaak als eenmanszaak, vof of maatschap gerund. Het areaal akkerbouwgrond nam jaarlijks af door de aanleg van infrastructuur, natuurgebieden en onttrekking ten gunste van woningbouw en economische ontwikkeling. In 2025 zien we een stijging van 3% van het akkerbouwareaal. Door de verwachte krimp van de melkveestapel kan het areaal akkerbouw op termijn verder toenemen.
De schaalvergroting stabiliseert. De meest voorkomende akkerbouwproducten zijn granen, aardappelen (poot-, consumptie- en zetmeelaardappelen), suikerbieten, uien en snijmaïs. Samen goed voor bijna 90% van het areaal. Akkerbouwbedrijven richten zich vooral op gewassen met een hoog saldo zoals zaaiuien en aardappelen.
Vruchtwisseling, grondsoort en klimaat zijn ook bepalend voor de gewaskeuze. Biologische teelt (zonder kunstmest en chemische gewasbeschermingsmiddelen) is een segment dat jaarlijks groeit. Maar de groei van biologisch is wel beperkt. De EU wil vanuit de Green Deal en Farm-to-Fork strategie de groei van duurzame landbouw bevorderen. Teveel stimulering van de aanbodzijde leidt vaak tot overschotten met lage opbrengstprijzen als gevolg. De vraag moet uit de markt komen, vraagstimulering kan wél tot gezonde groei leiden. Met het huidige Europese Parlement is de aandacht naast duurzaamheid ook gericht op voedselzekerheid en wordt er gewerkt aan een voedselstrategie voor Europa.
"}},{"alignedImage":{"position":"bottom","extension":"svg","original":"https://assets.ing.com/m/6b39764c77e9c9dc/original/Ketenschema-akkerbouw.svg","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/08a29599-b69a-4261-b103-3400e29a91cf/Ketenschema-akkerbouw"},"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"De keten van de akkerbouw in beeld:
"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Externe factoren"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"De akkerbouw is afhankelijk van de wereldmarkt en weersomstandigheden. Deze volatiliteit komt tot uiting in de rentabiliteit en inkomensontwikkeling door de jaren heen. Op de lange termijn is akkerbouw afhankelijk van de mogelijkheid om toegevoegde waarde te leveren op producten van Nederlandse oorsprong.
Duurzaam landgebruik, productkwaliteit en deelname aan keurmerken worden zeker voor de binnenlandse markt, steeds belangrijker. Grootschalige productie ten behoeve van de export is binnen de kringlooplandbouw discutabel, maar heeft grote impact op de Nederlandse economie en handel.
Grondstoffen en basisproducten uit andere werelddelen worden niet altijd duurzaam geteeld. Huidige verdienmodellen zijn nog grotendeels gebaseerd op kostenverlaging en productieverhoging.
Opvolging en waardeverdeling in de keten
Door het beperkte perspectief (inkomsten, waardering, ruimte en toenemende regeldruk) wordt het opvolgingsvraagstuk steeds urgenter. Vanwege de hoge grondprijzen is het voor nieuwkomers vrijwel onmogelijk om de markt te betreden. Dit is namelijk te kostbaar. De primaire productie staat aan de basis van de voedselindustrie, maar krijgt een onevenredig klein deel van de waardeverdeling in de keten.
Akkerbouw: zorgen over opbrengstprijzen
Na twee zeer natte voorjaren in 2023 en 2024 viel maart-mei 2026 weer duidelijk droger uit dan normaal. De droogte was minder scherp dan in 2025 en zat vooral geconcentreerd in april. In mei viel over het algemeen voldoende regen om de gewassen goed aan de gang te krijgen. De groei lijkt voorspoedig te gaan waardoor er onzekerheid is over de prijsvorming.
Het goede oogstjaar 2025 leidde tot zeer lage prijzen voor de vrije aardappelen. Ook de uien kenden een matig slot van het seizoen waarbij de prijs vanaf begin mei een dalende tendens inzette.
Volgens cijfers van het CBS laat het areaal zaaiuien een kleine krimp zien tot 32.620 hectare. Poot- en plantuien kennen een groei in areaal van ruim 10% tot 10.120 hectare. Inmiddels is het plantuienseizoen weer begonnen waarbij de af-land prijzen duidelijk onder voorgaande jaren liggen.
Ook het areaal consumptieaardappelen is flink gekrompen volgens voorlopige cijfers van het CBS: met 15% tot 70.280 hectare. In omringende landen zien we een krimp variërend van 10 tot 17 procent. Het areaal pootaardappelen bleef stabiel met circa 42.000 hectare.
Door de krimp van het areaal, is de sector hoopvol over prijsherstel. Hiervoor is een goedlopende export nog belangrijker dan de productie in Nederland en omliggende landen. Door lagere contractprijzen verbetert de concurrentiepositie voor de fritesindustrie. Veel zal echter afhangen van het verdere verloop van het groeiseizoen en de internationale concurrentie.
Ook in regio's als het Midden-Oosten en Azië wordt fors geïnvesteerd in aardappelverwerking en lokale grondstofproductie. Hierdoor neemt de internationale concurrentie toe en volgt prijsherstel niet automatisch op een krimp van het areaal.
Het totale akkerbouwoppervlak nam in 2026 af tot 539.000 hectare, vergelijkbaar met het niveau van 2022.
"}},{"alignedImage":{"position":"bottom","altTextEN":"Chart: Protein Transition 2026","altTextNL":"Grafiek eiwittransitie 2026","extension":"svg","original":"https://assets.ing.com/asset/c001d5d3-30d8-4e39-aecc-5a636b71f670/Grafiek-eiwittransitie-2026.svg","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/c001d5d3-30d8-4e39-aecc-5a636b71f670/Grafiek-eiwittransitie-2026"},"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"De opbrengstprijzen van granen blijven in 2026 voorlopig net onder de 200 euro per ton. Door de hogere kosten in de akkerbouw levert dat een te laag rendement op. De vooruitzichten op hogere graanprijzen zijn beperkt, omdat het wereldwijde aanbod voldoende is.
De kosten voor kunstmest zijn begin 2026 fors gestegen. Energie werd na een eerdere daling weer duurder. De impact van de oorlog in het Midden-Oosten is hiervan de reden. Gelet op de huidige onzekere omstandigheden is de verwachting dat de prijzen voorlopig op een hoger niveau zullen liggen
Voor oogst 2026 zijn de vooruitzichten gematigd positief. We verwachten dat productie en vraag beter in balans komen, maar veel zal nog afhangen van het restant van het groeiseizoen. Door de droogte zien we op dit moment de gewassen slijten waardoor goede opbrengsten onder druk staan. De prijzen trekken licht aan. Hoe dit seizoen zal uitpakken hangt erg af van de verdere verloop van het groeiseizoen.
De toenemende vraag naar plantaardige eiwitten en voedsel in het algemeen biedt een goed toekomstperspectief voor de Nederlandse akkerbouw.
"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Trending topics in de akkerbouw"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"Strategie in de sector
Veel aandacht is er voor duurzaam bodembeheer. Doordat er steeds meer sprake is van weersextremen is het noodzakelijk om de bodem in optimale conditie te houden. Goed bodembeheer leidt tot minder problemen bij weersextremen voor de akkerbouw.
Voor de toekomst van de akkerbouw heeft BO Akkerbouw een perspectief visie geschreven. Deze nota, Ruimte voor de nieuwe akker, beschrijft zeven perspectieven voor de toekomst van de Nederlandse akkerbouw.
"},"textLinks":[{"text":"Overige trends in Agri","url":"/zakelijk/sector/food-agri/trends-en-ontwikkelingen-food-en-agri"}]},{"componentType":"sectionTitle","title":"Duurzaamheidstrends in de akkerbouw"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"Rendabele verdienmodellen voor de duurzame transitie
De akkerbouw staat voor grote maatschappelijke opgaven op het gebied van klimaat, waterkwaliteit, biodiversiteit en voedselzekerheid. Tegelijkertijd nemen de kosten op veel bedrijven toe, terwijl de prijsvorming grotendeels door de markt wordt bepaald. Voor een succesvolle verduurzaming zijn daarom rendabele verdienmodellen essentieel. Innovaties zoals precisielandbouw, robotisering, biobased gewassen en nieuwe veredelingstechnieken kunnen bijdragen aan zowel verduurzaming als verbetering van het bedrijfsresultaat. De uitdaging blijft om maatschappelijke opgaven, ondernemersrendement en internationale concurrentiekracht met elkaar in balans te brengen.
Kringlooplandbouw: meer balans tussen landbouw, natuur en omgeving
Bij natuurinclusieve landbouw versterken natuur en landbouw elkaar. Landbouw benut biodiversiteit voor o.a. bestuiving en schept met natuurbeheer betere condities voor de leefomgeving van akker- en weidevogels. De kringloop in de samenhangende landbouw zal vaak niet beperkt blijven tot één bedrijf, maar zich uitstrekken tot meerdere bedrijven in een grotere of kleine regio
ING Sector Banking betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is.
Voor deze publicatie is gebruik gemaakt van de volgende bronnen:
Agrimatie
BO Akkerbouw
CBS
LVVN (Ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur)
NAV (Nederlandse Akkerbouw Vakbond)
RVO (Rijksdienst voor Ondernemend Nederland)
Wageningen University & Research
Deze publicatie is opgesteld door ING Sector Banking van ING Bank N.V. (ING) en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding noch een uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook om welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerdreef 106, 1102 CT te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten.
"},"title":"Disclaimer"}],"componentType":"accordion"}]},"hasMacro":false,"id":"5cb51fb7-d74c-4610-ad5e-35b16d34ba79","legalZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"De samenleving is in transitie naar een economie met weinig CO2-uitstoot. Dat geldt zowel voor onze klanten als voor ING. We financieren veel duurzame activiteiten, maar we financieren er nog altijd meer die dat niet zijn. Bekijk de vooruitgang die we boeken op ing.com/climate.
"},"title":"ING & Duurzaamheid"}]},"localeString":"nl-NL","mainHeaderZone":{"authorInfo":{"authorName":"Jan Willem van den Berg","image":{"altTextNL":"Jan Willem van den Berg","extension":"jpg","original":"https://assets.ing.com/m/44dc16141652d7fb/original/Jan-Willem-van-den-Berg.jpg","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/2d404151-280a-4d35-ae11-4bed836969a0/Jan-Willem-van-den-Berg","type":"image","width":799},"jobTitle":"Sector Banker Agri"},"backLink":{"textLink":{"text":"Food & Agri","url":"/zakelijk/sector/food-agri"}},"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"body":"\"De Nederlandse akkerbouw staat voor verschillende uitdagingen en ontwikkelingen. Net als in veel andere sectoren groeit ook in deze sector de focus op duurzaamheid. Voor de akkerbouw betekent dit bijvoorbeeld het verminderen van het gebruik van chemische gewasbeschermingsmiddelen en kunstmest. Maar ook het stimuleren van biodiversiteit, op en rondom akkers, en het verkleinen van de milieu-impact zijn belangrijke aandachtspunten. Verder zal de akkerbouwsector moeten inspelen op klimaatverandering, zoals verschuivingen in weerpatronen en extremere weersomstandigheden.\r\n\r\nNaast duurzaamheid spelen technologische ontwikkelingen een steeds grotere rol. In precisielandbouw gebruikt men bijvoorbeeld technologieën als GPS, drones en sensoren om op maat gesneden landbouwpraktijken toe te passen. Dergelijke technologische toepassingen vinden vaker hun weg naar de akkerbouw.\"\r\n\r\nHieronder lees je meer over hoe de sector werkt en wat er zich afspeelt.","subtitle":"Wat houdt de akkerbouw bezig?","title":"Agri - Akkerbouw"},"date":"2026-08-14","readingTime":5},"publishDate":"2026-08-14T09:42:08.710+02:00"}}