{"type":"document","data":{"id":"99ac2a1e-8594-4a53-a051-5556e09a6204","localeString":"nl-NL","publishDate":"2026-01-05T14:34:34.510+01:00","contentType":"onecms:editorialPage","hasMacro":false,"flexPageMetadata":{"afmBanner":false,"robotInstruction":{"noIndex":false,"noFollow":false},"description":"Het aantal afgegeven bouwvergunningen zat tot einde 2024 weer in de lift. Begin 2025 is er echter enige terugval."},"mainHeaderZone":{"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"title":"Bouw nieuwe woningen stijgt in 2026 licht tot 68.000","subtitle":"Vooruitzicht woningbouw"},"backLink":{"textLink":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction","text":"Building & Construction"}},"date":"2025-12-18","readingTime":4,"authorInfo":{"authorName":"Maurice van Sante","jobTitle":"Econoom Bouw","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/6c5f4630-37de-4e08-96fb-dd18311b47c4/Maurice-van-Sante-500x500px","type":"image","width":858,"altTextNL":"Maurice van Sante","original":"https://assets.ing.com/m/483d9839ba7ba429/original/Maurice-van-Sante-500x500px.jpg","extension":"jpg"}}},"flexZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<ul><li><span><span>ING Research verwacht dat het aantal afgebouwde nieuwbouwwoningen in 2026 licht stijgt naar 68.000;</span></span></li><li><span><span>De prijzen van bestaande woningen zijn de afgelopen twee jaar sneller gestegen dan die van nieuwbouwwoningen. Dit maakt de concurrentiepositie van nieuwbouw beter;</span></span></li><li><span><span>Materiaalkosten zijn de afgelopen twee jaar nauwelijks meer gestegen. Het zijn nu vooral hogere loonkosten die de totale bouwkosten van nieuwbouw opdrijven;</span></span></li><li><span><span>Grote obstakels voor woningbouw blijven de komende jaren zoals het tekort aan bouwgrond, stikstof, complexe langdurige projectontwikkeling en netcongestie.</span></span></li><li><span><span>Door onder andere meer de centrale regie te pakken en de lengte van bezwaarprocedures terug te dringen wil de overheid het bouwvolume verhogen.</span></span></li></ul><p><span><span><strong>Prijskloof tussen bestaande woningen en nieuwbouw gedicht</strong></span></span><br /><span><span>Prijzen van nieuwbouwwoningen volgen sinds een jaar weer hetzelfde pad als van bestaande woningen. De verkoopprijzen van bestaande huizen hebben de prijzen van nieuwbouw weer bijgehaald. Dit verbetert de concurrentiepositie van nieuwbouw. In 2023 daalden de prijzen van bestaande woningen door onzekerheid op de markt en een hogere hypotheekrente. Projectontwikkelaars konden hun verkoopprijzen niet verlagen doordat de bouwkosten juist flink stegen. Sinds eind 2023 zitten prijzen van bestaande woningen echter weer in de lift en is het gat met nieuwbouw gedicht. De concurrentiepositie van nieuwbouw is daardoor verbeterd.</span></span></p><p><span><span>In het tweede kwartaal van 2025 (laatste beschikbare data) was er wel een lichte daling van de prijzen van nieuwbouw ten opzichte van het kwartaal ervoor. We verwachten echter dat dit een incident was en dat prijzen verder stijgen door de verbeterde concurrentiepositie.</span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/a1e1e339-1b82-40df-882a-61cec22ba12d/Fig-1-Vooruitzicht-woningbouw-dec-2025","original":"https://assets.ing.com/m/4b64c1f663ebd4ae/original/Fig-1-Vooruitzicht-woningbouw-dec-2025.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><strong>Stijging loonkosten evenaart toename kosten bouwmaterialen</strong></span></span><br /><span><span>De financiële haalbaarheid van nieuwbouwprojecten blijft een punt van zorg. Na de sterke stijging van de materiaalkosten enkele jaren geleden, zijn deze nu al enige tijd wel weer min of meer constant. Het zijn nu met name de loonkosten die de bouwkosten verder opdrijven. Deze stegen met ruim 5% in oktober 2025. Structurele arbeidstekorten, 26% van de bouwbedrijven gaf in november aan te weinig personeel te hebben, en aanzienlijke CAO-verhogingen (1 januari 2026: 4%) in de bouw zorgen ervoor dat de loonkosten de komende jaren verder blijven stijgen.</span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/48aeb522-ad32-4d59-96b1-cf2a098df93e/Fig-2-Vooruitzicht-woningbouw-dec-2025","original":"https://assets.ing.com/m/68477a6b2a07f84d/original/Fig-2-Vooruitzicht-woningbouw-dec-2025.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><strong>Afgifte bouwvergunningen weer over piek heen</strong><br /><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Bouwvergunningen blijven een bottleneck voor nieuwbouw. Het aantal afgegeven bouwvergunningen zal in 2025 naar schatting stijgen met circa 4% ten opzichte van 2024. Naar schatting zullen er zo’n 91.000 bouwvergunningen in totaal worden afgegeven. </span></span></span></p><p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Lang niet alle bouwvergunningen resulteren echter tot de bouw van woningen. Het aantal bouwstarts ligt jaarlijks 20.000 tot 25.000 lager dan het aantal afgegeven vergunningen. Na 6 à 7 maanden na het afgeven van de bouwvergunning start de bouw waarna het nog ruim meer dan een jaar duurt voordat de nieuwe bewoner de sleutel in ontvangst kan nemen.</span></span></span></p><p><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Knelpunten</span></strong><br /><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">De tegenvallende groei komt door diverse chronische knelpunten, waaronder een tekort aan (betaalbare) bouwgrond, de stikstofproblematiek, complexe projectontwikkelingsprocessen en juridische vertragingen. Daarnaast ondervinden woningbouwprojecten regelmatig hinder van overbelasting van het elektriciteitsnet, waardoor nieuwbouw moet worden uitgesteld als gevolg van beperkte aansluitmogelijkheden.</span></span></span></p><p><span><span><strong>Landelijk doel niet gehaald</strong><br />We verwachten dat er in 2025 ongeveer 67.000 woningen gebouwd worden. Op basis van de lichte stijging van het aantal vergunningen dit jaar ramen we dat het aantal gerealiseerde nieuwbouwwoningen in 2026 zal stijgen tot ongeveer 68.000. Het doel van jaarlijks 100.000 woningen blijft hiermee nog ver uit zicht.</span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/20e168b8-eaac-4298-9744-2c3673e5bf18/Fig-3-Vooruitzicht-woningbouw-dec-2025","original":"https://assets.ing.com/m/3a392267d8abab5b/original/Fig-3-Vooruitzicht-woningbouw-dec-2025.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><strong>Nota Ruimte en regie op volkshuisvesting</strong></span></span><br /><span><span>De in september gepubliceerde <a href=\"https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2025/09/26/ontwerp-nota-ruimte-webversie\">Nota Ruimte</a> vormt het kader voor de nieuwe nationale omgevingsvisie. De Nota geeft het Rijk weer meer regie over hoe Nederland zijn schaarse ruimte benut. Het doel is om versnippering tegen te gaan en grote opgaven voor woningbouw, energietransitie en natuurherstel in samenhang te realiseren. Centrale keuzes zorgen voor stabieler beleid, meer duidelijkheid en minder risico op vertraging door lokale tegenstrijdigheden. </span></span></p><p><span><span><strong>Wet versterking regie volkshuisvesting</strong><br />In 2026 treedt de <a href=\"https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2025/11/07/novelle-bij-wet-versterking-regie-volkshuisvesting-naar-raad-van-state\"><strong>Wet versterking regie volkshuisvesting</strong></a> waarschijnlijk in werking. Alleen de 1e kamer moet er nog over stemmen. Deze wet geeft het Rijk, provincies en gemeenten meer mogelijkheden om te sturen op het aantal, de locatie en de doelgroepen van nieuwbouwwoningen. Het doel is het realiseren van voldoende betaalbare woningen, waarbij wettelijk wordt vastgelegd dat twee derde van de nieuwbouw betaalbaar moet zijn en dat elke regio minimaal 30% sociale huur realiseert. Daarnaast bevat de wet maatregelen om procedures te versnellen en regionale volkshuisvestingsprogramma’s verplicht te stellen.</span></span></p><p><span><span><strong>Agenda van CDA en D66</strong><br />Begin december presenteerden CDA en D66 hun agenda voor een coalitievorming. Zij houden vast aan het ambitieuze doel om jaarlijks 100.000 woningen aan de voorraad toe te voegen. Om dit te realiseren willen de partijen het aantal bezwaarprocedures terugdringen, regels voor optoppen, splitsen en woningdelen vereenvoudigen en woningdelen toegankelijker maken. Ook pleiten zij voor het standaardiseren van bouwnormen, zodat gemeenten en provincies geen aanvullende eisen meer kunnen stellen die de bouw onnodig vertragen.</span></span></p><p><span><span>Bovendien willen zij inzetten op een actief grondbeleid van gemeenten. Hierbij wordt beoogd dat private winsten van grondbezitters vaker publiek worden ingezet, bijvoorbeeld voor het realiseren van voorzieningen en de aanleg van infrastructuur. In de agenda is verder een plan opgenomen voor 21 grootschalige nieuwbouwlocaties van nationaal belang, verspreid over het hele land. Dit kunnen zowel nieuwe wijken als volledig nieuwe steden zijn.</span></span></p>"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/09d666cd-eba5-4571-b167-935fd6ecac93/White-space","original":"https://assets.ing.com/m/1a3ecae832f2f567/original/White-space.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","title":"Lees verder:","richBody":{"value":"<p></p>"},"textLinks":[{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction/outlook-bouw","text":"Vooruitzicht bouw (algemeen)"},{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction/outlook-installatiebranche","text":"Vooruitzicht installatiebranche"},{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction/outlook-infrasector","text":"Vooruitzicht infrasector"}]},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/09d666cd-eba5-4571-b167-935fd6ecac93/White-space","original":"https://assets.ing.com/m/1a3ecae832f2f567/original/White-space.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Maurice van Sante","intro":"Econoom Bouw","body":"Maurice van Sante","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/6c5f4630-37de-4e08-96fb-dd18311b47c4/Maurice-van-Sante-500x500px","type":"image","width":858,"altTextNL":"Maurice van Sante","original":"https://assets.ing.com/m/483d9839ba7ba429/original/Maurice-van-Sante-500x500px.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/over-ing-research/auteur/maurice-van-sante"}}]},{"componentType":"accordion","accordionList":[{"title":"Disclaimer","richBody":{"value":"<p>Deze publicatie is opgesteld door de &apos;Economic and Financial Analysis Division&apos; van ING Bank N.V. (&quot;ING&quot;) en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook voor welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van de ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerplein 888, 1102 MG te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de kamer van koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. Voor nadere informatie omtrent ING policy zie https://research.ing.com/.</p>"}}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"Ook interessant"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over Building & Construction","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/6d76ec89-0e87-42cd-b246-058f18677fa2/Icon-Building-and-construction","type":"image","width":236,"original":"https://assets.ing.com/m/189cfafc70343cd4/original/Icon-Building-and-construction.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over sectoren","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/501a77b9-e22b-4861-9bbd-b21b2fc916ad/Icon-Services","type":"image","width":236,"original":"https://assets.ing.com/m/4ea38cccac60bfad/original/Icon-Services.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors"}}]},{"componentType":"sectionTitle","title":"Blijf op de hoogte"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Onze publicaties in je mailbox","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/ed278600-502d-4eab-b44c-b995dfb5f253/Icon-Envelope","type":"image","width":237,"original":"https://assets.ing.com/m/27711bd2f94a8e23/original/Icon-Envelope.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://ingthink.slgnt.eu/optiext/optiextension.dll?ID=PbkPn7YpYhvjrFjvTUD8S3Vav52QmkvGQm7qSxkvuviMQZuzyw35feMmO6cH6bUlOBp%2BNWCyQFeoieEKV4"}}]}]}}}