{"type":"document","data":{"id":"0fe2733c-6304-44ce-aad7-5ad1eb0b9cd4","localeString":"nl-NL","publishDate":"2026-04-13T07:55:00.041+02:00","contentType":"onecms:productPage","hasMacro":false,"flexPageMetadata":{"afmBanner":false,"robotInstruction":{"noIndex":false,"noFollow":false},"description":"Met deze ING sectorupdate wil ik je op de hoogte houden van de laatste inzichten in de sector Building & Construction. (Bouw)"},"mainHeaderZone":{"componentType":"productHeader","coreHeader":{"body":"Deze inzichten helpen om vooruit te denken en te acteren. De volgende sectorupdate staat gepland op maandag 18 mei.","headerImage":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/cd1f0ddf-d7f2-4985-ad3a-00dd5e5554f6/Two-construction-project-managers-review-plans","type":"image","width":5600,"original":"https://assets.ing.com/asset/cd1f0ddf-d7f2-4985-ad3a-00dd5e5554f6/Two-construction-project-managers-review-plans.jpg","extension":"jpg"},"title":"Sectorupdate Building & Construction","subtitle":"Met deze sectorupdate houden we je op de hoogte van de laatste inzichten in de sector Building & Construction."},"backLink":{"textLink":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction","text":"Building & Construction"}}},"flexZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","title":"In deze update:","richBody":{"value":"<ul><li><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>De impact van stijgende energieprijzen op de bouw </span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>DNB: drie scenario’s als oorlog in Midden-Oosten langer aanhoudt </span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>EIB: schijnzelfstandigheid in de bouw</span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>De nationale woningbouwkaart   </span></span></span></span></span></span></li></ul>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"De impact van stijgende energieprijzen op de bouw"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>De impact van hogere energieprijzen verschilt sterk per sector, zo blijkt uit een publicatie van ING. Energie</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>‑</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>intensieve sectoren zoals luchtvaart, scheepvaart en chemie worden het hardst geraakt, terwijl de bouwsector relatief minder direct wordt getroffen. Dat komt doordat energie in de bouw een kleinere kostencomponent vormt dan in industriële productieprocessen die sterk afhankelijk zijn van gas, elektriciteit of olieproducten. </span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Wel zijn er indirecte effecten. Hogere energieprijzen werken door in de prijzen van bouwmaterialen (zoals staal, cement en chemische producten), die juist wél energie</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>‑</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>intensief worden geproduceerd. </span></span></span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/2dc4b81b-d0f6-48e3-bdd2-335de06afde1/Grafiek-ING-Think","original":"https://assets.ing.com/asset/2dc4b81b-d0f6-48e3-bdd2-335de06afde1/Grafiek-ING-Think.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Wat betekent dit voor jou? </span></span></span></span></strong></span></span></p><p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Hogere energieprijzen werken indirect door in hogere materiaalprijzen, wat druk zet op projectkosten en marges. Bij langlopende of vaste</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>‑</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>prijscontracten kunnen de gestegen materiaal</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>‑</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span> en energiekosten niet altijd volledig worden doorberekend. Dit vergroot het risico op marge</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>‑</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>erosie, vooral bij projecten die zijn aangenomen in een periode van lagere kosten. Geopolitieke spanningen en schommelende energieprijzen zorgen voor onvoorspelbaarheid bij toeleveranciers. Dit bemoeilijkt inkoop, prijsafspraken en planning, en vergroot het risico op vertragingen en heronderhandelingen.</span></span></span></span></span></span></p>"}},{"componentType":"testimonial","testimonialList":[{"authorInfo":{"authorName":"Jan van der Doelen","jobTitle":"ING Sector Banker Building & Construction","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/7735e088-2227-440b-b7a6-a004292aa63e/Jan-van-der-Doelen-sectorupdate-quote","type":"image","width":886,"altTextNL":"Jan van der Doelen","original":"https://assets.ing.com/m/76e80ec1bb69762d/original/Jan-van-der-Doelen-sectorupdate-quote.jpg","extension":"jpg"}},"testimonialText":{"body":"De bouw leert van 2022: niet de energierekening zelf is het grootste risico, maar het feit dat hogere materiaal- en energiekosten maar beperkt zijn door te berekenen. Wie dat onderschat, ziet marges verdampen nog vóór het project is afgerond."}}]},{"componentType":"cta","textLink":{"url":"https://think.ing.com/articles/how-rising-energy-prices-will-impact-european-sectors/","text":"Lees hier het hele artikel"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"DNB: drie scenario’s als oorlog in Midden-Oosten langer aanhoudt"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>De Nederlandsche Bank (DNB) heeft drie scenario&apos;s geschetst voor als de oorlog in het Midden-Oosten nog langer aanhoudt. De scenario&apos;s lopen uiteen van (1) een correctie van de huidige situatie, (2) ongunstig tot (3) zwaar. In het meest pessimistische scenario loopt de inflatie in 2026 (+1,6 procentpunt) en 2027 (+2,8 procentpunt) flink op en neemt de economische groei af (-0,8 procentpunt). DNB-president Olaf Sleijpen spreekt van &apos;code donkeroranje&apos;. </span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>De hogere en volatiele energieprijzen leiden volgens DNB tot hogere inflatie en lagere economische groei, al blijft de impact waarschijnlijk kleiner dan tijdens de energiecrisis van 2022. In een zwaar scenario kunnen hoge olie</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>‑</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span> en gasprijzen langer aanhouden, waardoor koopkracht afneemt, investeringen worden uitgesteld en onzekerheid toeneemt.</span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Wat betekent dit voor jou? </span></span></span></span></strong></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>De hogere energieprijzen stuwen de inflatie, met het risico op zogeheten tweede</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>‑</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>ronde</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>‑</span></span></span></span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>effecten via lonen en prijzen. In dat geval kan de rente langer hoog blijven of opnieuw stijgen, wat financiering duurder maakt en investeringsbeslissingen verder afremt. In onderstaande grafiek laat ING zien wat de huidige impact op de hypotheekrente is, deze is vooralsnog beperkt. </span></span></span></span></span></span></span></p>"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/dcfcd667-a457-4f25-9bf5-3d3d6d33a928/Midden-Oostenoorlog-duwt-hypotheekrente-licht-omhoog-via-hogere-kapitaalmarktrente","original":"https://assets.ing.com/asset/dcfcd667-a457-4f25-9bf5-3d3d6d33a928/Midden-Oostenoorlog-duwt-hypotheekrente-licht-omhoog-via-hogere-kapitaalmarktrente.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"cta","textLink":{"url":"https://www.dnb.nl/algemeen-nieuws/nieuws-2026/oorlog-in-het-midden-oosten-impact-op-de-nederlandse-economie","text":"Artikel DNB"}},{"componentType":"cta","textLink":{"url":"/zakelijk/economie/woningmarkt/midden-oostenoorlog-duwt-hypotheekrente-omhoog-woningmarkt-blijft-vooralsnog-overeind","text":"Artikel van ING Research"}},{"componentType":"cta","textLink":{"url":"https://think.ing.com/articles/what-our-new-energy-price-scenarios-mean-for-markets/","text":"Artikel van ING Think"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Schijnzelfstandigheid in de bouw"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Uit onderzoek van het Economisch Instituut voor de Bouw blijkt dat schijnzelfstandigheid in de bouw beperkt voorkomt wanneer wordt gekeken naar harde indicatoren zoals uurtarief, aantal opdrachtgevers en omzetafhankelijkheid. Slechts een klein deel van de zzp’ers is financieel kwetsbaar. De meeste zzp’ers werken voor meerdere opdrachtgevers en blijven bewust zelfstandig. Wel is in 2025 een daling van het aantal zzp’ers zichtbaar, mede door strengere handhaving en scherpere contractering.</span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Wat betekent dit voor jou? </span></span></span></span></strong></span></span></p><p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Voor ondernemers betekent dit dat zorgvuldig organiseren loont: duidelijke contracten, realistische tarieven en aantoonbaar ondernemerschap verkleinen risico’s én houden flexibiliteit beschikbaar in een krappe arbeidsmarkt. En ook in een situatie van toenemende onzekerheid (zoals hierboven al besproken) blijft het belangrijk om te kunnen beschikken over een flexibele schil die ook weer afgeschaald kan worden als dat zou moeten. </span></span></span></span></span></span></p>"}},{"componentType":"testimonial","testimonialList":[{"authorInfo":{"authorName":"Jan van der Doelen","jobTitle":"ING Sector Banker Building & Construction","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/7735e088-2227-440b-b7a6-a004292aa63e/Jan-van-der-Doelen-sectorupdate-quote","type":"image","width":886,"altTextNL":"Jan van der Doelen","original":"https://assets.ing.com/m/76e80ec1bb69762d/original/Jan-van-der-Doelen-sectorupdate-quote.jpg","extension":"jpg"}},"testimonialText":{"body":"Niet minder zzp’ers, maar beter opdrachtgeverschap is nu het echte concurrentievoordeel in de bouw."}}]},{"componentType":"cta","textLink":{"url":"https://www.eib.nl/nieuws/harde-indicatoren-wijzen-op-beperkte-omvang-van-schijnzelfstandigheid-in-de-bouw/","text":"Lees hier verder"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"De nationale woningbouwkaart"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>De Nationale Woningbouwkaart is een publieke, interactieve kaart die inzicht geeft in alle bekende openbare woningbouwplannen in Nederland. Het initiatief komt van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK), in samenwerking met het IPO en de VNG. De dataset wordt halfjaarlijks geactualiseerd en vormt de basis voor de rapportage aan de Tweede Kamer. De kaart toont onder meer plancapaciteit, planstatus (hard/zacht), fasering, woningtypen en prijsklassen, uitgesplitst naar regio en gemeente. De Nationale Woningbouwkaart biedt daarmee een belangrijk overzichtsinstrument voor beleid, onderzoek en marktpartijen om de voortgang en regionale spreiding van de woningbouwopgave te volgen, met als doel meer transparantie en betere sturing op de woningbouwproductie.</span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Wat betekent dit voor jou? </span></span></span></span></strong></span></span></p><p><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span><span><span>Ondernemers zien waar woningbouw gepland staat, nog vóór projecten aanbesteed worden. Dat helpt bij capaciteitsplanning, investeringen en personeelsbeslissingen. Inzicht per gemeente en woondealregio maakt het makkelijker om strategisch te kiezen waar je actief wilt zijn (of juist niet). En objectieve, door overheden gedragen data helpt bij gesprekken met banken, opdrachtgevers en samenwerkingspartners.</span></span></span></span></span></span></p>"}},{"componentType":"cta","textLink":{"url":"https://nationalewoningbouwkaart.nl/welkom","text":"Nationale Woningbouwkaart"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p></p>"}},{"componentType":"feature","featureName":"survey-starter?surveyName=enquete_business_sector_update&sector=building-and-construction&autoStart=90&withCard=true"},{"componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Meer sectorinformatie?"},"textLinks":[{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction","text":"Bekijk jouw sector"},{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors","text":"Bekijk andere sectoren"}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Wat gebeurt er in de sector van je klanten en toeleveranciers?","intro":"Lees hier de sectorupdate van de andere sectoren.","link":{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors/overzicht-ing-sector-updates"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Jan van der Doelen","intro":"Sector Banker Building & Construction","body":"Jan van der Doelen","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/e93a53d8-0c66-4402-94a2-a995c3da75c5/Jan-van-der-Doelen-ING-Sector-Banking","type":"image","width":4023,"original":"https://assets.ing.com/m/d772660dd5d60923/original/Jan-van-der-Doelen-ING-Sector-Banking.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction/jan-van-der-doelen"}}]},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Nieuws over de sector Building en Construction direct in je mailbox?","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/dd271818-dc3d-4b39-9310-ddadd656f971/icon-email","type":"image","width":288,"original":"https://assets.ing.com/m/6a110557445243ba/original/icon-email.png","extension":"png"},"link":{"url":"mailto:sector.banking@ing.com?subject=Ik%20ontvang%20graag%20nieuwe%20publicaties%20over%20de%20sector%20Building%20en%20Construction"}},{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Ramingen Nederlandse economie","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/19669982-6e87-48c7-80f4-7d314a8b215c/Interest-Percentage_Out_Outline","type":"image","width":32,"altTextNL":"\"\"","original":"https://assets.ing.com/m/5093bfbde9405ba4/original/Interest-Percentage_Out_Outline.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland/verwachtingen-voor-de-economie-in-cijfers"}}]}]},"legalZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","title":"ING & Duurzaamheid","richBody":{"value":"<p>De samenleving is in transitie naar een economie met weinig CO2-uitstoot. Dat geldt zowel voor onze klanten als voor ING. We financieren veel duurzame activiteiten, maar we financieren er nog altijd meer die dat niet zijn. Bekijk de vooruitgang die we boeken op <a href=\"https://www.ing.com/Sustainability/Climate-action/Our-climate-approach.htm\">ing.com/climate</a>.</p>"}}]}}}