{"type":"document","data":{"id":"2b3b4f81-f9ad-412e-a59e-b3c599cabaa2","localeString":"nl-NL","publishDate":"2026-04-21T11:00:09.688+02:00","contentType":"onecms:editorialPage","hasMacro":false,"flexPageMetadata":{"afmBanner":false,"robotInstruction":{"noIndex":false,"noFollow":false},"description":"Industrialisering en digitalisering zetten door in de bouw. Prefab en modulaire bouwmethoden winnen terrein, ondersteund door digitalisering via BIM, data integratie en geautomatiseerde productie"},"mainHeaderZone":{"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"title":"Meer industrialisering & digitalisering","subtitle":"Productiviteit omhoog, faalkosten omlaag"},"backLink":{"textLink":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction","text":"Building & Construction"}},"date":"2026-04-21","readingTime":2},"flexZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"Wat is de trend?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Industrialisering en digitalisering zetten door in de bouw. Prefab en modulaire bouwmethoden winnen terrein, ondersteund door digitalisering via BIM, data integratie en geautomatiseerde productie. De bouwplaats verandert steeds vaker van productielocatie naar assemblageplek.</span></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Belangrijk is dat deze trend niet alleen gedreven wordt door techniek, maar ook door organisatie en proces. De grootste winst zit niet in fabriekscapaciteit, maar in vroege ontwerpkeuzes, standaardisatie en besluitvorming aan de voorkant van het project.</span></span></span></span></p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Waarom is deze trend belangrijk voor de sector?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">De sector kampt met structurele arbeidskrapte en stijgende kosten. Tegelijkertijd groeit de vraag naar woningen en infrastructuur. Zonder productiviteitsgroei ontstaat een structurele mismatch tussen vraag en uitvoeringscapaciteit. </span></span></span></span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Prefab projecten laten zien dat kosten- en tijdsvoordelen realistisch zijn, mits het proces is ingericht op herhaling en schaal. Veel projecten lopen echter vast doordat industrialisatie te laat wordt ingezet, bijvoorbeeld pas na aanbesteding of vergunning.</span></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">In 2026 verwachten producenten ruim 16.000 prefab woningen. Veel respondenten noemen prefab 10–20% goedkoper dan traditioneel. Een belangrijke beperking voor deze manier van bouwen wordt niet gevormd door de fabriekscapaciteit, maar in het vroeg ontwerp, besluitvorming en in traditionele tender- en ontwikkelprocessen. </span></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Prefab is inmiddels meer volwassen geworden. Veel appartementen worden bijvoorbeeld gerealiseerd met een groter biobased aandeel en een sterke concentratie bij grote(re) spelers. Dit is een aanwijzing dat schaal en standaardisatie de spelregels bepalen.</span></span></span></span></p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Wat betekent dit voor jou?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Voor ondernemers betekent dit dat industrialisatie een strategische keuze is, geen technische gadget. Succesvolle bedrijven kiezen één herhaalbaar product of projecttype en bouwen hun hele organisatie daaromheen: vaste details, vaste leveranciers en een voorspelbare logistiek.</span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>In de praktijk betekent dit ook anders verkopen. Wie prefab of modulair werkt, moet opdrachtgevers eerder dwingen tot keuzes, bijvoorbeeld via vaste keuzemenu’s of typegoedkeuringen. Bedrijven die dit beheersen, verkorten doorlooptijden en beschermen hun marge. S</span></span></span></span></span></span><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>amenwerking speelt hierbij een belangrijke rol. Kleinere bouwers hoeven niet alles zelf te investeren; samenwerking of consortia kunnen schaal creëren zonder de balans te zwaar te belasten.</span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Actiestappen:</span></strong></span></span></span></p><ul><li><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Maak één “herhaalbaar product” leidend (bv. binnenstedelijk appartement, grondgebonden rijwoning, utilitaire schil-renovatie). Bouw je proces daaromheen: standaard details, vaste leveranciers, vaste logistiek. Dat is waar de 10–20% kostenvoordeel vandaan kan komen. </span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Verkoop vroeg in het proces: omdat de bottleneck zit in besluitvorming en traditionele tenders, win je door opdrachtgevers te dwingen/helpen eerder te kiezen (typegoedkeuringen, referentiedetails, vaste keuzemenu’s). </span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Organiseer volume via samenwerking: de top-20 spelers leveren een groot deel van prefab; kleinere spelers lopen risico bij te lage volumes. Samenwerking/consortia kan schaal creëren zonder alles zelf te investeren. </span></span></span></span></span></li></ul><p><span><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>In de praktijk  </span></span></strong></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Een middelgrote woningbouwer kiest bewust voor één dominant product: een binnenstedelijk appartemententypologie van vier tot zes lagen. In plaats van elk project opnieuw te ontwerpen, werkt het bedrijf met vaste woningplattegronden, prefab vloeren en gevelelementen en een beperkt installatiemenu. </span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Ontwerpkeuzes worden vroeg vastgezet, nog vóór vergunningaanvraag. Hierdoor kan de producent vroeg worden aangesloten en ontstaat een stabiele productieplanning. Het resultaat is kortere doorlooptijd, minder faalkosten en beter voorspelbare marges. Niet de fabriekscapaciteit, maar het vroeg organiseren van standaardisatie blijkt de sleutel tot succes.</span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Data</span></strong><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">‑</span></strong><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">inzicht</span></strong></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Prefab</span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">‑</span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">bouw groeit ondanks een stagnerende woningbouwmarkt: in 2025 nam prefab productie toe met ongeveer 8%, waarbij prefab</span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">‑</span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">woningen vaak 10</span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">–</span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">20% goedkoper zijn dan traditioneel bouwen. De beperking zit niet in fabriekscapaciteit, maar in besluitvorming en standaardisatie vroeg in het ontwerp. Uit onderstaande grafiek blijkt dat de meer industriële manier van bouwen aan belang wint. </span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/d5cad3ca-301e-4b35-96f1-4a7f357cd66b/Fig-10-Bijdrage-machines-aan-productie-bouw","original":"https://assets.ing.com/asset/d5cad3ca-301e-4b35-96f1-4a7f357cd66b/Fig-10-Bijdrage-machines-aan-productie-bouw.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"cta","textLink":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction/trends-en-ontwikkelingen-bouw","text":"Meer trends in de bouwsector"}},{"componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Meer over"},"textLinks":[{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction","text":"Building & Construction"}]},{"componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Kennis over de economie"},"textLinks":[{"url":"/zakelijk/economie","text":"Onze economie"},{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors","text":"Jouw sector"}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Jan van der Doelen","intro":"Sector Banker Building & Construction","body":"Jan van der Doelen","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/e93a53d8-0c66-4402-94a2-a995c3da75c5/Jan-van-der-Doelen-ING-Sector-Banking","type":"image","width":4023,"original":"https://assets.ing.com/m/d772660dd5d60923/original/Jan-van-der-Doelen-ING-Sector-Banking.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction/jan-van-der-doelen"}}]}]},"legalZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","title":"ING & Duurzaamheid","richBody":{"value":"<p>De samenleving is in transitie naar een economie met weinig CO2-uitstoot. Dat geldt zowel voor onze klanten als voor ING. We financieren veel duurzame activiteiten, maar we financieren er nog altijd meer die dat niet zijn. Bekijk de vooruitgang die we boeken op<strong> </strong><a href=\"https://www.ing.com/Sustainability/Climate-action/Our-climate-approach.htm\"><strong>ing.com/climate</strong>.</a></p>"}}]}}}