{"type":"document","data":{"id":"401df107-4950-4f11-a188-9626e9745029","localeString":"nl-NL","publishDate":"2026-04-21T11:29:34.163+02:00","contentType":"onecms:editorialPage","hasMacro":false,"flexPageMetadata":{"afmBanner":false,"robotInstruction":{"noIndex":false,"noFollow":false},"description":"Verduurzaming, industrialisatie en zero emissie-eisen leiden tot hogere investeringen in materieel, fabrieken, IT-systemen en werkkapitaal"},"mainHeaderZone":{"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"title":"Financierbaarheid & risicobeheersing","subtitle":"Van operationeel naar bestuursniveau"},"backLink":{"textLink":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction","text":"Building & Construction"}},"date":"2026-04-21","readingTime":2},"flexZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"Wat is de trend?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">De bouwsector wordt kapitaalintensiever. Projecten vragen hogere voorinvesteringen, hebben langere doorlooptijden en kennen complexere risico’s dan voorheen. Tegelijkertijd nemen de eisen toe vanuit opdrachtgevers, regelgeving en financiers. Hierdoor verschuift financierbaarheid van een operationeel vraagstuk naar een strategisch thema op bestuursniveau.</span> <span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Niet meer werk, maar beter werk, met beheersbare risico’s, staat centraal.</span></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Verduurzaming, industrialisatie en zero emissie-eisen leiden tot hogere investeringen in materieel, fabrieken, IT-systemen en werkkapitaal. Waar bouwbedrijven traditioneel konden vertrouwen op projectfinanciering en korte cycli, vraagt de huidige markt om een andere financiële inrichting.</span></span></span></span></p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Waarom is deze trend belangrijk voor de sector?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>De combinatie van hogere investeringen en toenemende onzekerheden vergroot het risicoprofiel van projecten. Denk aan:</span></span></span></span></span></span></p><ul><li><span><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Schommelende materiaalprijzen,</span></span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Onzekerheid over vergunningen,</span></span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Strengere duurzaamheidseisen,</span></span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Langere exploitatieverantwoordelijkheid.</span></span></span></span></span></span></span></li></ul><p><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Financiers kijken daardoor kritischer naar voorspelbaarheid, kasstromen, contractvormen en governance. Bedrijven met beperkte transparantie of een zwakke balans krijgen moeilijker toegang tot kapitaal of betalen een hogere prijs.</span></span></span></span></span></span></p>"}},{"componentType":"sectionTitle","title":"Wat betekent dit voor jou?"},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Voor bestuurders betekent dit dat financiële strategie en bedrijfsstrategie steeds nauwer verweven raken. Relevante vragen zijn:</span></span></span></span></span></span></p><ul><li><span><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Hoe robuust is mijn balans bij tegenvallers?</span></span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>In hoeverre zijn mijn kasstromen voorspelbaar?</span></span></span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>Sluiten mijn contractvormen aan bij het risicoprofiel van mijn organisatie?</span></span></span></span></span></span></span></li></ul><p><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\"><span>CFO’s krijgen een nadrukkelijkere rol in strategische besluitvorming. Scenario‑analyse, risicospreiding en transparante rapportage worden randvoorwaarden voor groei. Bouwbedrijven die hun financiële huishouding professioneel organiseren, vergroten niet alleen hun financierbaarheid, maar ook hun strategische wendbaarheid.</span></span></span></span></span></span></p><p><span><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Actiestappen:</span></strong></span></span></span></p><ul><li><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Portfolio-discipline als superkracht: de margeverbetering bij grote bouwers komt mede door selectiever projectaanname en verschuiving naar onderhoud/infra/ energietransitie. </span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Scenario’s niet als spreadsheet, maar als besluitritme: maak per kwartaal 3 scenario’s (basis/tegenwind/tegenslag) en koppel er harde acties aan (stoppen met tenderen in segment X, werkkapitaalplafond, onderaannemersbeleid). Dit is precies wat financiers bedoelen met voorspelbaarheid en governance. </span></span></span></span></span></li><li><span><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Maak je prestaties zichtbaar: bouw aan “bankability” met eenvoudige KPI’s: forecast accuracy, marge per projecttype, DSO/werkkapitaaldagen, incidenten/claims. Transparantie verlaagt frictie bij financiering. </span></span></span></span></span></li></ul><p><span><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">In de praktijk</span></strong></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Een middelgrote aannemer met volle orderportefeuille besluit bewust een deel van het werk niet meer aan te nemen. Het bedrijf hanteert voortaan vaste selectiecriteria, zoals vergunning risico, contractvorm en onderaannemersafhankelijkheid. Projecten met onduidelijke scope of onevenwichtige risicoverdeling worden afgewezen. Tegelijkertijd wordt het aandeel onderhouds- en renovatiewerk vergroot. Dit leidt tot minder omzetgroei, maar wel tot stabielere kasstromen en betere marges. Voor financiers betekent dit meer voorspelbaarheid, wat resulteert in gunstigere financieringsvoorwaarden en meer strategische ruimte.</span></span></span></span></p><p><span><span><span><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Data</span></strong><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">‑</span></strong><strong><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">inzicht</span></strong></span></span></span></p><p><span><span><span><span lang=\"NL\" dir=\"ltr\">Bouwbedrijven laten in 2025–2026 verbeterde winstgevendheid zien, ondanks vrijwel stabiele volumes (+0,5%). Dit is vooral het gevolg van selectievere projectaanname en betere risicobeheersing, een ontwikkeling die financiers nadrukkelijk belonen. </span></span></span></span></p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/ed8523d7-6c53-49d8-bd31-0015dff87bab/Fig-2-Vooruitzicht-algemeen-bouw-dec-2025","original":"https://assets.ing.com/asset/ed8523d7-6c53-49d8-bd31-0015dff87bab/Fig-2-Vooruitzicht-algemeen-bouw-dec-2025.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"cta","textLink":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction/trends-en-ontwikkelingen-bouw","text":"Meer trends in de bouwsector"}},{"componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Meer over"},"textLinks":[{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction","text":"Building & Construction"}]},{"componentType":"linkList","iconTitle":{"title":"Kennis over de economie"},"textLinks":[{"url":"/zakelijk/economie","text":"Onze economie"},{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors","text":"Jouw sector"}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Jan van der Doelen","intro":"Sector Banker Building & Construction","body":"Jan van der Doelen","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/e93a53d8-0c66-4402-94a2-a995c3da75c5/Jan-van-der-Doelen-ING-Sector-Banking","type":"image","width":4023,"original":"https://assets.ing.com/m/d772660dd5d60923/original/Jan-van-der-Doelen-ING-Sector-Banking.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/sector/building-and-construction/jan-van-der-doelen"}}]}]},"legalZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","title":"ING & Duurzaamheid","richBody":{"value":"<p>De samenleving is in transitie naar een economie met weinig CO2-uitstoot. Dat geldt zowel voor onze klanten als voor ING. We financieren veel duurzame activiteiten, maar we financieren er nog altijd meer die dat niet zijn. Bekijk de vooruitgang die we boeken op<strong> </strong><a href=\"https://www.ing.com/Sustainability/Climate-action/Our-climate-approach.htm\"><strong>ing.com/climate</strong>.</a></p>"}}]}}}