Transactiewaardes gedurende eerste kwartaal gestegen
Ondanks alle onrust in de wereld lijken de vrije uitgaven van de consumenten in 2025 best redelijk van start te zijn gegaan. Uit een analyse van pintransacties en onlinebetalingen (bijvoorbeeld via iDEAL of met een creditcard) blijkt dat de totale waarde van de 'vrije uitgaven’ van consumenten aan goederen en diensten (consumptie exclusief vaste lasten zoals huur, energie en zorg) is toegenomen gedurende het afgelopen kwartaal. Na een ‘valse start’ in januari ligt de totale waarde van consumententransacties in winkels en online in maart ruim 1% hoger dan eind 2024 (december).
Uitgaven aan goederen stijgen beduidend sterker dan aan diensten
Zoomen we verder in op de cijfers, dan zien we een duidelijk verschil tussen goederen en diensten. Bij de diensten is de transactieomzet gedurende het kwartaal licht toegenomen (+0,3%). Onderliggend springt binnen de diensten wel een daling van de uitgaven aan ‘leisure’ (recreatie & cultuur en vakanties) in het oog (-1,9%). Restaurants en take-away’s kenden een stroeve start van het eerste kwartaal, maar de transactieomzetten trokken daar in februari en met name in maart – hoogstwaarschijnlijk geholpen door het zonnige weer – flink aan, zodat die uiteindelijk een stijging van maar liefst +4,7% noteerden.
De vrije uitgaven aan goederen (+1,6%) zijn het afgelopen kwartaal veel sterker toegenomen dan die aan diensten. Zowel in de uitgaven aan essentiële goederen (boodschappen, persoonlijke verzorging en transport) als bij de niet-essentiële goederen zien we een toename, van respectievelijk +1,5% en +1,8%. Consumenten rekenden extra af in bouwmarkten, woon- en tuinwinkels (+2,6%), kledingzaken (+4,1%), supermarkten (+1,5%) en drogisterijen en apotheken (+4,2%), maar gaven in elektronicawinkels 4,9% minder uit.
Vrije consumptie: meer goederen aangeschaft, minder diensten
Dat consumenten meer hebben uitgegeven, betekent niet per se dat zij ook meer producten en diensten hebben aangeschaft dan eind 2024. De hogere uitgaven kunnen ook het resultaat zijn van hogere prijzen. CBS-prijsindices helpen ons een beeld te vormen wat de eerdergenoemde transactiewaarden ongeveer betekenen in volumetermen. Corrigeren we de verschillende categorieën voor de bijbehorende prijzen dan resteert er een stijging van +0,7% voor goederen. Voor diensten komt er dan een daling van -0,4% uit.
Al met al lag het volume van de vrije consumptie in maart zo’n 0,4% hoger dan in december. Dat betekent dat het grootste deel van de toename van de transactiewaarde (+1,1%) op het conto komt van hogere prijzen (+0,7%). Kennelijk heeft de stijging van de koopkracht van huishoudens de afgelopen tijd tot iets meer consumentenaankopen geleid.
Consumptiegroei in de rest van 2025 ondanks laag consumentenvertrouwen
Transactiecijfers gebruiken we als indicatie voor hoe de vrije consumptie, ruwweg de helft van de totale consumptie van huishoudens, zich ontwikkelt. Al met al, wijzen de transactiecijfers, na een minder goede maand januari, op een positieve start van de vrije consumptie begin 2025.
Kijken we verder vooruit naar de rest van 2025, dan zien we zowel positieve als negatieve ontwikkelingen voor de consumptie. Aan de ene kant zien we een consument wiens vertrouwen meer en meer terrein verliest en die recent relatief veel geld opzij zet (hoge spaarquote). Aan de andere kant, stijgt de koopkracht voor de meeste huishoudens, omdat de loonstijging ook dit jaar de inflatie overtreft. Zodoende verwacht ING Research dat de consumptie zich de rest van 2025 gematigd, maar positief zal blijven ontwikkelen.
Deze publicatie is opgesteld door de 'Economic and Financial Analysis Division' van ING Bank N.V. ("ING") en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook voor welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van de ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerplein 888, 1102 MG te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de kamer van koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. Voor nadere informatie omtrent ING policy zie https://research.ing.com/.
"}}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"Ook interessant"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Koopkracht hersteld in 2025, maar nog niet voor iedereen","body":"20 maart - De verwachte stijging van de koopkracht in 2025 zorgt ervoor dat het eerder geleden koopkrachtverlies wordt goedgemaakt voor huishoudens. In doorsnee, want daarbij zijn er nog wel duidelijke verschillen tussen huishoudgroepen. Zo is de koopkracht van huishoudens in de laagste inkomensgroepen veelal al hersteld, terwijl er bij de hoogste inkomens en bij veel gepensioneerden nog wel wat koopkracht valt goed te maken.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/c91df3bf-d2ce-4c49-a970-a92a48f5e596/Close-up-of-hand-holding-red-wallet","type":"image","width":6240,"original":"https://assets.ing.com/m/2e9b4019c0cd8c8e/original/Close-up-of-hand-holding-red-wallet.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland/koopkrachtherstel"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Voedselprijzen al lang niet meer de drijvende kracht achter hoge inflatie","body":"28 februari - De inflatie blijft hardnekkig. Als zondebok voor de bovengemiddelde inflatie van de afgelopen tijd wordt veelal naar voeding gewezen. Hoewel het eerder terecht was om voedsel als een van de belangrijkste boosdoeners te bestempelen, is dat al ruim een jaar niet meer zo.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/c91df3bf-d2ce-4c49-a970-a92a48f5e596/Close-up-of-hand-holding-red-wallet","type":"image","width":6240,"original":"https://assets.ing.com/m/2e9b4019c0cd8c8e/original/Close-up-of-hand-holding-red-wallet.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland/voedselprijzen-al-lang-niet-meer-de-drijvende-kracht-achter-hoge-inflatie"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over de Nederlandse economie","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/f166203c-2322-4c95-a19b-f4d5d5d609fd/Map-Netherlands-icon","type":"image","width":312,"original":"https://assets.ing.com/m/644f5fb91126c7f1/original/Map-Netherlands-icon.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Economische inzichten vanuit transactiedata","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/13c81b38-635a-4ca5-8b19-2ed8681edf5f/Cards-Card_Outline","type":"image","width":32,"altTextNL":"\"\"","original":"https://assets.ing.com/m/73330d37fbcfca9f/original/Cards-Card_Outline.svg","extension":"svg"},"link":{}}]},{"componentType":"sectionTitle","title":"Blijf op de hoogte"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Onze publicaties in je mailbox","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/ed278600-502d-4eab-b44c-b995dfb5f253/Icon-Envelope","type":"image","width":237,"original":"https://assets.ing.com/m/27711bd2f94a8e23/original/Icon-Envelope.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://ingthink.slgnt.eu/optiext/optiextension.dll?ID=PbkPn7YpYhvjrFjvTUD8S3Vav52QmkvGQm7qSxkvuviMQZuzyw35feMmO6cH6bUlOBp%2BNWCyQFeoieEKV4"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Volg ons op X","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/53b8855d-2f0c-4e52-8575-ca5457329002/Logo-X","type":"image","width":786,"original":"https://assets.ing.com/m/5d6498c19f531619/original/Logo-X.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://twitter.com/ingnl_economie"}}]}]}}}