Laag consumentenvertrouwen, recent wel stapsgewijs verbeterd
Het consumentenvertrouwen ligt laag, meest recente cijfer over de maand april is -37. Wel lijkt de consument iets anders in zijn vel te zitten dan een half jaar geleden. Deze maand liet het vertrouwen onder consumenten voor de zesde keer op rij een verbetering zien. De diepterecords lijken dus inmiddels echt achter ons te liggen. Economisch gezien nog interessanter is echter hoe de verschillende deelreeksen waaruit het vertrouwen bestaat zich de afgelopen tijd hebben ontwikkeld.
Inzoomen op het vertrouwen
Het consumentenvertrouwen bestaat uit in totaal vijf deelreeksen. Twee zijn gebaseerd op vragen over de algemene economische situatie en drie op vragen die betrekking hebben op de eigen financiële situatie van consumenten. Zoomen we in dan vallen een paar dingen op. Een eerste belangrijke constatering is dat de reeksen over de economie beweeglijker (volatieler) zijn en dat vooral de terugkijkende reeks een relatief stevig stempel drukt op het totaalcijfer. Zo hebben – kort na de inval in Oekraïne met alle economische gevolgen van dien – alle deelreeksen een flinke verslechtering genoteerd, maar de terugval van de economische deelreeksen was aanzienlijk groter dan de reeksen over de financiële situatie. Al met al zorgde dat voor een laag niveau van vertrouwen.
Minder somber vooruitkijken
Kijken we gedetailleerder naar de recente veranderingen dan valt vooral op dat de laatste twee kwartalen het vertrouwen onder consumenten in de toekomstige ontwikkelingen veel harder is hersteld dan terugkijkend. Inmiddels liggen de twee deelreeksen die vragen naar het oordeel over het economisch klimaat en de eigen financiële situatie in de komende 12 maanden zelfs alweer boven het niveau van voor de inval in Oekraïne. Dit terwijl de terugkijkende reeksen een veel bescheidener herstel hebben laten zien. Dit verschil lijkt relevant als we iets willen zeggen over hoe hard de consument de hand op zijn knip houdt.
Hand nu niet fors op de knip
Verschillende studies laten namelijk zien dat de samenhang tussen het algemene consumentenvertrouwen en de consumptie maar zeer beperkt is. Een beter verband vindt men veelal tussen sommige deelreeksen en de uitgaven van consumenten. Uit een andere relevante CBS-studie blijkt bijvoorbeeld dat juist de indicator van de verwachting van de economische situatie over de komende 12 maanden de beste samenhang vertoont.
Als we ons een idee willen vormen over hoe de consumptie zich gaat ontwikkelen dan is het dus veelal beter om goed in te zoomen op de ontwikkeling van de losse indicatoren. Gezien de meest recente onderliggende verbeteringen in het vertrouwen is het pessimisme onder consumenten volgens ING Research mogelijk minder erg dan het lijkt.
Deze publicatie is opgesteld door de 'Economic and Financial Analysis Division' van ING Bank N.V. ("ING") en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook voor welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van de ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerplein 888, 1102 MG te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de kamer van koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. Voor nadere informatie omtrent ING policy zie https://research.ing.com/.
"}}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"Ook interessant"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Vrije uitgaven blijven overeind in het eerste kwartaal","body":"7 april - Transactiedata geven ons inzicht in hoe de ‘vrije’ consumentenuitgaven zich hebben ontwikkeld in het eerste kwartaal. Op het eerste gezicht lijkt die ontwikkeling sterk. Nader bekeken is het beeld minder uitbundig.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/66177ead-60c2-4660-9852-c839ade59439/Duik-in-de-economie-Pinnen","type":"image","width":5760,"original":"https://assets.ing.com/m/2b30a43968799939/original/Duik-in-de-economie-Pinnen.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland/vrije-uitgaven-blijven-overeind-in-het-eerste-kwartaal"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Daarom toch economische groei in 2023","body":"16 maart - Dit jaar is er meer tegenwind voor de Nederlandse economie dan in 2022, zoals de hogere rente. Toch zijn er genoeg redenen om voorlopig nog gematigd optimistisch te zijn over de economische groei in 2023.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/45472de4-233a-456d-bcc6-26a8c228bc26/Duik-in-de-economie-Stad","type":"image","width":4011,"original":"https://assets.ing.com/m/7a0ef073a9e9fba5/original/Duik-in-de-economie-Stad.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland/daarom-toch-economische-groei-in-2023"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over de Nederlandse economie","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/f166203c-2322-4c95-a19b-f4d5d5d609fd/Map-Netherlands-icon","type":"image","width":312,"original":"https://assets.ing.com/m/644f5fb91126c7f1/original/Map-Netherlands-icon.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Economische inzichten vanuit transactiedata","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/13c81b38-635a-4ca5-8b19-2ed8681edf5f/Cards-Card_Outline","type":"image","width":32,"altTextNL":"\"\"","original":"https://assets.ing.com/m/73330d37fbcfca9f/original/Cards-Card_Outline.svg","extension":"svg"},"link":{}}]},{"componentType":"sectionTitle","title":"Blijf op de hoogte"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Onze publicaties in je mailbox","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/ed278600-502d-4eab-b44c-b995dfb5f253/Icon-Envelope","type":"image","width":237,"original":"https://assets.ing.com/m/27711bd2f94a8e23/original/Icon-Envelope.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://ingthink.slgnt.eu/optiext/optiextension.dll?ID=PbkPn7YpYhvjrFjvTUD8S3Vav52QmkvGQm7qSxkvuviMQZuzyw35feMmO6cH6bUlOBp%2BNWCyQFeoieEKV4"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Volg ons op X","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/53b8855d-2f0c-4e52-8575-ca5457329002/Logo-X","type":"image","width":786,"original":"https://assets.ing.com/m/5d6498c19f531619/original/Logo-X.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://twitter.com/ingnl_economie"}}]}]}}}