Op Prinsjesdag 2026 presenteerde de regering de begrotingsplannen voor 2027. Een (flink) deel van de voorstellen wacht nog op een meerderheid in de Eerste en Tweede Kamer. Zodoende is de Miljoenennota dit jaar meer dan in andere jaren een voorstel van de regering waar nog over onderhandeld kan worden met de oppositiepartijen.
Volgens berekeningen van het CPB leiden de nieuwe voorstellen uit de Miljoenennota voor de meeste huishoudens tot een iets minder ongunstige (statische) koopkrachtontwikkeling in 2027 dan eerder voorzien. Maar nog steeds geldt voor de meeste type huishoudens dat de ontwikkeling een stuk zwakker is dan in 2026 en veelal heel licht negatief zal zijn.
Belastingverhogingen kleiner, maar drukken nog steeds de koopkracht
De bruto-inkomensontwikkeling ligt naar verwachting van het CPB in 2027 veelal net boven de inflatie, maar omdat er vanuit het coalitieakkoord belastingverhogingen (die in de nieuwe voorstellen iets zijn afgezwakt) waren aangekondigd komt er voor de meeste huishoudens toch een koopkrachtminnetje uit. Dat geldt vooral voor werkenden (-0,2%). In doorsnee gaat het volgend jaar om -0,1% (exclusief de plannen uit de Miljoenennota: -0,3%), na een plus van +0,6% in 2026.
Vooral gesleutel aan belasting op arbeid en brandstof
Het kabinet sleutelt met de voorgestelde beleidswijzigingen vooral aan de koopkracht van 2027 via aanpassingen in de loon- en inkomstenbelasting, waardoor de zogenoemde “vrijheidsbijdrage” minder groot is. Door de accijnskorting op diesel langer door te zetten wordt de inflatie verlaagd. Ook gaat het eigen risico in de zorg minder omhoog dan was voorzien in het coalitieakkoord. Dit zorgt er overigens wel voor dat de zorgpremies hoger uitvallen.
Ook groepen met een minieme koopkrachtplus
Voor gepensioneerden geldt volgens de ramingen van het CPB in doorsnee wel een koopkrachtplus voor 2027. Dit komt vooral doordat bij de overgang naar het nieuwe pensioenstelsel een aantal pensioenfondsen de uitkeringen meer verhoogt dan in voorgaande jaren. Zo’n kleine plus is er naar verwachting volgend jaar ook voor lage inkomens
Bezuinigen op sociale zekerheid aangepast, maar niet volledig uit voorstellen verdwenen
Kijken we voorbij het jaar 2027 en de koopkrachtmaatregelen, dan zien we vooral dat veel bezuinigingen in de sociale zekerheid zijn geschrapt, afgezwakt of uitgesteld. Zo is de sterkere verhoging van de AOW-leeftijd nu uit de begroting en de maximering van diverse uitkeringen geschrapt. Toch staat in de voorstellen van het kabinet per saldo nog wel een bezuiniging op de sociale zekerheid overeind. Dat geldt ook voor de zorgbegroting.
Economische groei als nationale opdracht
Verder valt op dat het kabinet voorstelt om werk te maken van het structurele groeivermogen van de economie. Hier gaat volgens de huidige voorstellen van Prinsjesdag extra geld naartoe. Zo zien we dat bezuinigingen op het onderwijs van het vorige kabinet worden teruggedraaid, is het Groeifonds terug, komt er bijvoorbeeld een Nationale Investeringsinstelling en is er extra geld voor het innovatieve mbk en disruptieve innovaties. Ook is er voor het verminderen van achterstallig onderhoud van infrastructuur extra geld gereserveerd, hoewel dit niet volledig toereikend is voor de volledige opgave die bijvoorbeeld de Algemene Rekenkamer signaleert voor de komende jaren. Met dit soort maatregelen stelt het kabinet voor om door te gaan in de richting die met het coalitieakkoord was ingeslagen. Minister van Financiën Eelco Heinen stelde op Prinsjesdag zelfs dat economische groei weer een "nationale opdracht" moet worden.
Deze publicatie is opgesteld door de 'Economic and Financial Analysis Division' van ING Bank N.V. ("ING") en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook voor welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van de ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerplein 888, 1102 MG te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de kamer van koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. Voor nadere informatie omtrent ING policy zie https://research.ing.com/.
"},"title":"Disclaimer"}],"componentType":"accordion"},{"componentType":"sectionTitle","title":"Ook interessant"},{"cards":[{"body":"15 september - Hoe pakt de miljoenennota uit voor sectoren?","cardSize":"medium","cardType":"product","componentType":"productCard","image":{"extension":"jpg","original":"https://assets.ing.com/m/5d32b2059cb3e020/original/Sector-update-binnenhof-def-3_tcm162-202698.jpg","publishedAt":"2018-07-06T14:14:23Z","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/30cd5c53-6944-4c67-a9f6-fa3a936234bf/Sector-update-binnenhof-def-3_tcm162-202698","type":"image","updatedAt":"2022-12-05T09:49:08Z","width":733},"link":{"url":"/zakelijk/sector/all-sectors/belangrijkste-gevolgen-miljoenennota"},"title":"De belangrijkste gevolgen van de Miljoenennota 2027 voor de sectoren"},{"body":"10 september - Economisch succes maskeert de uitdagingen voor toekomstig verdienvermogen","cardSize":"medium","cardType":"product","componentType":"productCard","image":{"altTextDE":"\"","altTextEN":"\"","altTextFR":"\"","altTextNL":"\"","extension":"jpg","original":"https://assets.ing.com/asset/1cf3eb83-348b-48f9-9607-83fdc4714dd3/Asphalt-worker-wearing-dutch-wooden-clogs.jpg","publishedAt":"2022-05-26T14:21:35Z","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/1cf3eb83-348b-48f9-9607-83fdc4714dd3/Asphalt-worker-wearing-dutch-wooden-clogs","type":"image","updatedAt":"2023-12-21T19:19:14Z","width":4288},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland/de-verraderlijk-sterke-groei-van-de-nederlandse-economie"},"title":"De verraderlijk sterke groei van de Nederlandse economie"}],"componentType":"cards"},{"componentType":"sectionTitle","title":"Blijf op de hoogte"},{"cards":[{"cardSize":"small","cardType":"product","componentType":"productCard","image":{"extension":"svg","original":"https://assets.ing.com/asset/ed278600-502d-4eab-b44c-b995dfb5f253/Icon-Envelope.svg","publishedAt":"2023-04-04T13:55:51Z","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/ed278600-502d-4eab-b44c-b995dfb5f253/Icon-Envelope","type":"image","updatedAt":"2023-12-21T21:01:09Z","width":237},"link":{"url":"https://ingthink.slgnt.eu/optiext/optiextension.dll?ID=PbkPn7YpYhvjrFjvTUD8S3Vav52QmkvGQm7qSxkvuviMQZuzyw35feMmO6cH6bUlOBp%2BNWCyQFeoieEKV4"},"title":"Onze publicaties in je mailbox"},{"cardSize":"small","cardType":"product","componentType":"productCard","image":{"extension":"svg","original":"https://assets.ing.com/m/5d6498c19f531619/original/Logo-X.svg","publishedAt":"2023-12-19T10:15:32Z","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/53b8855d-2f0c-4e52-8575-ca5457329002/Logo-X","type":"image","updatedAt":"2023-12-19T10:15:44Z","width":786},"link":{"url":"https://twitter.com/ingnl_economie"},"title":"Volg ons op X"}],"componentType":"cards"}]},"hasMacro":false,"id":"4fb2c8d8-0f95-465e-b4d5-103f907a03a5","localeString":"nl-NL","mainHeaderZone":{"backLink":{"textLink":{"text":"De Nederlandse economie","url":"/zakelijk/economie/nederland"}},"componentType":"productHeader","coreHeader":{"headerImage":{"extension":"jpg","original":"https://assets.ing.com/m/7e455881fc29b6f6/original/ING_EBZ_miljoenennota_tcm162-154544.jpg","publishedAt":"2022-11-29T13:38:23Z","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/3af0feac-bc13-4a3b-ac34-752bf1941eec/ING_EBZ_miljoenennota_tcm162-154544","type":"image","updatedAt":"2022-11-29T13:38:36Z","width":2750},"subtitle":"Wat betekent het voor de economie?","title":"Miljoenennota"}},"publishDate":"2026-09-16T13:58:21.638+02:00"}}