{"type":"document","data":{"id":"f4e90bc7-3898-4fc0-a7d3-774f6358a9d8","localeString":"nl-NL","publishDate":"2025-07-23T18:40:26.530+02:00","contentType":"onecms:editorialPage","hasMacro":false,"flexPageMetadata":{"afmBanner":false,"robotInstruction":{"noIndex":false,"noFollow":false},"description":"De koopkracht stijgt ook komend jaar. Dat is positief. Onze verwachtingen voor de loon- en prijsontwikkeling in 2025 geven zelfs een reden voor extra optimisme over de koopkracht. Daarnaast zijn koopkrachtramingen statisch, maar in werkelijkheid is de ontwikkeling dynamisch. Nog een reden waarom de ervaren koopkracht in 2025 zo maar eens gunstiger kan uitpakken."},"mainHeaderZone":{"componentType":"editorialHeader","coreHeader":{"title":"Koopkracht pakt mogelijk gunstiger uit in 2025","body":"De koopkracht stijgt ook komend jaar. Dat is positief. Onze verwachtingen voor de loon en prijsontwikkeling in 2025 geven zelfs een reden voor extra optimisme over de koopkracht. Daarnaast zijn koopkrachtramingen statisch, maar in werkelijkheid is de ontwikkeling dynamisch. Nog een reden waarom de ervaren koopkracht in 2025 zo maar eens gunstiger kan uitpakken."},"backLink":{"textLink":{"url":"/zakelijk/economie/nederland","text":"De Nederlandse economie"}},"date":"2024-10-04","readingTime":3,"authorInfo":{"authorName":"Marten van Garderen","jobTitle":"Econoom - Nederlandse economie","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/22f25996-a039-423b-b4e6-22ca69f102a2/Marten-van-Garderen","type":"image","width":358,"original":"https://assets.ing.com/m/544f0a31da5e0a2e/original/Marten-van-Garderen.jpg","extension":"jpg"}}},"flexZone":{"flexComponents":[{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><strong>Koopkrachtstijging in 2025</strong><br />Op Prinsjesdag heeft het kabinet het <a style=\"background-color: rgb(255, 255, 255);\" href=\"https://www.cpb.nl/sites/default/files/omnidownload/CPB-Raming-Macro-Economische-Verkenning-2025_0.pdf\">koopkrachtbeeld voor 2025</a> gepresenteerd. Daaruit blijkt dat komend jaar de statische koopkracht in doorsnee licht stijgt, met zo’n 0,7%. Belangrijke reden voor de toename is dat de gemiddelde loonstijging de gemiddelde prijsstijging (inflatie) naar verwachting flink (met ruim 1%) zal overtreffen.</p>"},"alignedImage":{"position":"bottom","transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/45a4d463-ea9c-4895-9ba9-9a5a7e799edf/Koopkracht_in2025","original":"https://assets.ing.com/m/331f6da8dab120a0/original/Koopkracht_in2025.svg","extension":"svg"}},{"componentType":"paragraph","richBody":{"value":"<p><strong>Beleid is bekend</strong><br />Daarnaast heeft het kabinet nog een aantal maatregelen met effect op de koopkracht genomen. Soms pakken die positief uit en soms negatief. Twee springen er voor 2025 in het oog: Positief voor de koopkracht is de introductie van een extra belastingschijf, waardoor heel veel huishoudens over het eerste deel van hun inkomen minder belasting gaan betalen. Negatief voor de koopkracht van veel huishoudens zijn de aanpassingen in de algemene heffingskorting, waardoor we vaak juist weer wat meer belasting gaan betalen. Voor volgend jaar staat het effect op de koopkracht van alle kabinetsmaatregelen wel min of meer vast.<br /><br /><strong>Loon- en prijsontwikkelingen staan nog niet vast</strong><br />Wat nog niet vaststaat, is hoe de lonen en de prijzen zich komend jaar ontwikkelen. Deze week verschenen de meest recente cijfers over de ontwikkeling van de <a href=\"https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2024/40/cao-lonen-in-derde-kwartaal-6-8-procent-gestegen\">lonen</a>  en <a href=\"https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2024/40/inflatie-in-september-3-5-procent-bij-snelle-raming\">de prijzen</a>. Wat blijkt? De lonen zijn in het 3e kwartaal gestegen met 6,8% en de inflatie bedraagt datzelfde kwartaal 3,5%. Dat is nog steeds een flink positief verschil. ING Research verwacht dat deze ontwikkeling zich de komende tijd voortzet. Al neemt het verschil gedurende 2025 wel duidelijk af. Voor 2025 gaan wij vooralsnog uit van een verschil in loon- en prijsontwikkeling van zo’n 1,4%. Dat is ietsje meer dan in het meest recente koopkrachtbeeld op Prinsjesdag zit.<br /><br /><strong>Het leven zit vol verandering</strong><br />Eerder gaven we aan dat <a href=\"https://www.ing.nl/zakelijk/economie/nederland/reele-loonstijging-dit-jaar-historisch-hoog\">geen enkel huishouden</a> in werkelijkheid helemaal doorsnee is. Een ander belangrijk verschil tussen koopkrachtbeeld en werkelijkheid is dat het statische koopkracht betreft. Uitgangspunt daarbij is dat alles bij het oude blijft, zodat het kabinet kan zien wat de effecten van zijn maatregelen zijn op de portemonnee van verschillende standaardtypen huishoudens. Dat er een jaar lang in een huishouden helemaal niets verandert, is niet voor alle huishoudens even realistisch. In werkelijkheid krijgen mensen bijvoorbeeld kinderen, maken ze promotie of raken ze hun baan kwijt. Dit soort gebeurtenissen heeft veel invloed op de werkelijk ervaren koopkracht. Zo bedroeg het verschil vorig jaar +0,9%-punt (dynamisch 0,3% versus statisch -0,6%). Historisch gezien pakt de dynamische koopkracht vrijwel altijd (zelfs in economisch magere tijden) hoger uit dan de statische, gemiddeld zo’n <a href=\"https://longreads.cbs.nl/welvaartinnederland-2019/koopkrachtontwikkeling-en-inkomensdynamiek\">0,8% procent</a>.<br /><br /><strong>Koopkracht kan volgend jaar zomaar meevallen </strong><br />Niets is zeker, en zelfs dat niet. Kijken we desondanks naar onze verwachtingen voor de lonen en prijzen (iets positiever) en realiseren we ons dat de wereld volop in beweging is (dynamisch), dan zou de werkelijk ervaren koopkracht in 2025 wel eens mee kunnen vallen.</p>"}},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Marten van Garderen","intro":"Nederlandse economie","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/22f25996-a039-423b-b4e6-22ca69f102a2/Marten-van-Garderen","type":"image","width":358,"original":"https://assets.ing.com/m/544f0a31da5e0a2e/original/Marten-van-Garderen.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/over-ing-research/auteur/marten-van-garderen"}}]},{"componentType":"accordion","accordionList":[{"title":"Disclaimer","richBody":{"value":"<p>Deze publicatie is opgesteld door de &apos;Economic and Financial Analysis Division&apos; van ING Bank N.V. (&quot;ING&quot;) en slechts bedoeld ter informatie van haar cliënten. Deze publicatie is geen beleggingsaanbeveling noch een aanbieding of uitnodiging tot koop of verkoop van enig financieel instrument. Deze publicatie is louter informatief en mag niet worden beschouwd als advies in welke vorm dan ook. ING betrekt haar informatie van betrouwbaar geachte bronnen en heeft alle mogelijke zorg betracht om ervoor te zorgen dat ten tijde van de publicatie de informatie waarop zij haar visie in deze publicatie heeft gebaseerd niet onjuist of misleidend is. ING geeft geen garantie dat de door haar gebruikte informatie accuraat of compleet is. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. De informatie in deze publicatie geeft de persoonlijke mening weer van de Analist(en) en geen enkel deel van de beloning van de Analist(en) was, is, of zal direct of indirect gerelateerd zijn aan het opnemen van specifieke aanbevelingen of meningen in dit rapport. De analisten die aan deze publicatie hebben bijgedragen voldoen allen aan de vereisten zoals gesteld door hun nationale toezichthouders aan de uitoefening van hun vak. De informatie in deze publicatie kan gewijzigd worden zonder enige vorm van aankondiging. ING noch één of meer van haar directeuren of werknemers aanvaarden enige aansprakelijkheid voor enig direct of indirect verlies of schade voortkomend uit het gebruik van (de inhoud van) deze publicatie alsmede voor druk- en zetfouten in deze publicatie. Auteursrecht en rechten ter bescherming van gegevensbestanden zijn van toepassing op deze publicatie. Niets in deze publicatie mag worden gereproduceerd, verspreid of gepubliceerd door wie dan ook voor welke reden dan ook zonder de voorafgaande uitdrukkelijke toestemming van de ING. Alle rechten zijn voorbehouden. ING Bank N.V. is statutair gevestigd te Amsterdam, houdt kantoor aan Bijlmerplein 888, 1102 MG te Amsterdam, Nederland en is onder nummer 33031431 ingeschreven in het handelsregister van de kamer van koophandel. In Nederland is ING Bank N.V. geregistreerd bij en staat onder toezicht van De Nederlandsche Bank en de Autoriteit Financiële Markten. Voor nadere informatie omtrent ING policy zie https://research.ing.com/.</p>"}}]}]},"complementaryZone":{"flexComponents":[{"componentType":"sectionTitle","title":"Ook interessant"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Reële loonstijging dit jaar historisch hoog","body":"6 september - De inflatie daalt flink en de lonen stijgen door. Dat betekent normaalgesproken positief nieuws voor de huishoudportemonnee.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/0a862126-41f9-4725-88c9-2dec29034ed0/Duik-in-de-economie-krantenlezers","type":"image","width":4096,"original":"https://assets.ing.com/m/7f0f40baf0ad858a/original/Duik-in-de-economie-krantenlezers.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland/reele-loonstijging-dit-jaar-historisch-hoog"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"medium","title":"Ook volgend jaar huizenprijsstijging verwacht","body":"10 juli - We verwachten een flinke huizenprijsstijging dit jaar en een afzwakking van de stijging volgend jaar.","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/a81fd460-f747-44dc-9ea0-9af3d0b960e3/Sector-update-public-januari-2024","type":"image","width":2731,"original":"https://assets.ing.com/m/40ca539e5d4646f/original/Sector-update-public-januari-2024.jpg","extension":"jpg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland/ook-volgend-jaar-huizenprijsstijging-verwacht"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Meer over de Nederlandse economie","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/f166203c-2322-4c95-a19b-f4d5d5d609fd/Map-Netherlands-icon","type":"image","width":312,"original":"https://assets.ing.com/m/644f5fb91126c7f1/original/Map-Netherlands-icon.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"/zakelijk/economie/nederland"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Economische inzichten vanuit transactiedata","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/13c81b38-635a-4ca5-8b19-2ed8681edf5f/Cards-Card_Outline","type":"image","width":32,"altTextNL":"\"\"","original":"https://assets.ing.com/m/73330d37fbcfca9f/original/Cards-Card_Outline.svg","extension":"svg"},"link":{}}]},{"componentType":"sectionTitle","title":"Blijf op de hoogte"},{"componentType":"cards","cards":[{"componentType":"serviceCard","cardType":"service","cardSize":"small","title":"Onze publicaties in je mailbox","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/ed278600-502d-4eab-b44c-b995dfb5f253/Icon-Envelope","type":"image","width":237,"original":"https://assets.ing.com/m/27711bd2f94a8e23/original/Icon-Envelope.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://ingthink.slgnt.eu/optiext/optiextension.dll?ID=PbkPn7YpYhvjrFjvTUD8S3Vav52QmkvGQm7qSxkvuviMQZuzyw35feMmO6cH6bUlOBp%2BNWCyQFeoieEKV4"}},{"componentType":"productCard","cardType":"product","cardSize":"small","title":"Volg ons op X","image":{"transformBaseUrl":"https://assets.ing.com/transform/53b8855d-2f0c-4e52-8575-ca5457329002/Logo-X","type":"image","width":786,"original":"https://assets.ing.com/m/5d6498c19f531619/original/Logo-X.svg","extension":"svg"},"link":{"url":"https://twitter.com/ingnl_economie"}}]}]}}}